Kleine brandjes

 

 

De directeur van de school was blij toen de politie in september vorig jaar de brandstichter oppakte.

Tegen de krant zei de directeur: ‘In eerste instantie gaan je gedachten uit naar baldadige jeugd dat fikkie stookt bij de school, maar nu het om een oudere man gaat, loop je te denken welk motief er achter steekt.’

 

Waarom de schooldirecteur zijn gedachten in eerste instantie liet uitgaan naar de jeugd in Sappemeer, vertelt hij er niet bij.

Waarom hij blij was wel.

Zijn school is lange tijd lastiggevallen.

Meestal met heel kleine brandjes.

Maar eenmaal niet.

In februari 2008 brandden vijf lokalen uit, zo’n beetje de halve school.

 

De oudere man stond maandag terecht in zittingszaal 14.

Hij is 47 jaar.

Hij wordt verdacht van de kleine brandjes.

Niet van die ene grote in februari.

 

Jongeren hadden hem gezien, met hun mobiele telefoons foto’s gemaakt en toen de politie gebeld.

Hij had dat wel in de gaten gehad en was snel, terwijl er nog vuur was, naar huis gegaan, direct naar bed.

Normaal gesproken wachtte hij altijd tot het vuur was gedoofd.

 

De jongeren hadden die avond trance-achtige kleuren op de schoolmuur zien flikkeren.

Een oranje gloed, van wel een meter hoog.

Mannus zegt dat dat nooit kan, zo hoog.

Nooit. ’t Was hooguit 20 centimeter, zegt hij.

Hij had alleen wat papier in brand gestoken.

Tien foldertjes of zo.

En zeker niet meer.

 

Jawel.

Misschien.

Misschien had hij het wel tientallen keren gedaan.

Zo.

Maar niet die keer in februari, niet van die vijf lokalen.

 

De rechters vragen waarom?

Ze willen een motief, zijn drijfveer.

 

Mannus weet het niet.

Hij liep dan ’s avonds gewoon naar de school.

Zonder zijn bril, maar wel met wat folders.

Die stak hij dan in de brand.

Dan wachtte hij.

En dan ging hij weer naar huis.

 

Zegt: ‘Je staat er gewoon niet bij stil.’

 

De rechters kijken hem aan alsof ze hem niet begrijpen.

Mannus: ‘Ik ben heel normaal, gewoon zoals ik altijd ben.’

Rechters: Maar dit is toch een beetje niet normaal.’

Mannus trekt zijn neusvleugels omhoog en snuft: ‘Ja, niet normaal. Joost mag het weten.’

 

 

De rechters hadden gelezen dat hij zich lullig had gevoeld.

Niet vanwege de brandjes, maar omdat hij was betrapt.

Mannus bevestigt dat.

Lijkt hem nogal logisch, dat als ze je betrappen, je je dan lullig voelt.

 

De rechters hadden in het dossier ook gelezen dat er sprake zou zijn van een geheim.

En dat Mannus het daar niet over wil hebben.

Rechters: Blijft voor ons wel de vraag: wat is het geheim?

Mannus: ‘Er is geen geheim.’

 

De rechters hadden gelezen dat hij het wellicht deed uit wraak.

Dat had de psychiater gesuggereerd.

Wraak, omdat de kinderen uit de buurt hem pesten.

Mannus zegt dat het daarom niet is.

Rechters: Maar ze pesten u wel?

Mannus: ‘Ja, dat wel.’

 

Met de psycholoog schreef de psychiater dat Mannus eigenlijk een groot raadsel is. Dat het hen niet lukt contact met hem te krijgen.

Mannus, zo constateren ze, is een innerlijk lege man.

 

Hij leeft teruggetrokken.

Laat niemand toe in zijn huis.

Alleen zijn ouders mochten binnenkomen, maar dan alleen even op 4 december.

Op zijn verjaardag.

 

Met zijn overbuurman heeft Mannus wel contact.

Nou ja, een beetje dan.

Dat had de overbuurman beloofd aan de vader van Mannus vlak voordat die doodging.

 

Inmiddels zit hij bijna vier maanden in de gevangenis.

De rechters willen weten wat hij daar heel de dagen doet.

Mannus: ‘Op cel zitten.’

Rechters: Ook tafeltennissen?

Mannus: ‘Nee. Op cel zitten. Prima. Lekker rustig.’

 

De officier van justitie houdt haar riedel.

Zegt dat ze aan de feiten niet veel woorden vuil zal maken.

Dat de twee feiten wettig en overtuigend kunnen worden bewezen.

Dat brandstichting een ernstige zaak is, omdat vuur gevaarlijk is.

Eén zuchtje wind en er gebeuren dingen die je niet wilt.

Dat ze ook rekening houdt met de persoon van de verdachte.

Een beperkte man met veel onvermogen.

 

Dit en dat bij elkaar opgeteld: twaalf maanden gevangenisstraf waarvan zes maanden voorwaardelijk en reclasseringstoezicht met de mogelijkheid tot psychiatrische thuiszorg.

Proeftijd drie jaar.

 

Als de rechters vragen of hij de eis van de officier van justitie begrepen heeft, zegt Mannus: ‘Nee.’

 

Rob Zijlstra

 

UPDATE19 januari 2009 – uitspraak
Mannus is verminderd toerekeningsvatbaar (niet maximaal toerekeningsvatbaar). Hij wist wel wast hij deed, maar kan niet aangeven waarom. En dat is zorgelijk, vindt de rechtbank. Vonnis: 11 maanden gevangenisstraf waarvan 6 voorwaardelijk met reclasseringstoezicht en een proeftijd van 3 jaar.
 

2 comments

  1. Pff, dit lijkt mij lastig voor de rechters. Zes maanden zitten is niet mis, alhoewel het voor Manus blijkbaar niet echt een straf is. Ben benieuwd naar die man, maar meer nog naar de uitspraak.

  2. Mooi verslag, zo geschreven dat de man het zelf ook kan bevatten, denk ik. Er is sprake van onverklaarbaar en tot op heden niet bewezen heel gevaarlijk gedrag. Dan kan je wel meer jeugd en vuurwerkvandalen oppakken en lange straffen geven! Nu zit deze man in het gevang, maar dat is niet de plek. Hij hoort eventueel in een begeleide woonvorm met veel toezicht, desnoods een besloten setting. Straf is misplaatst, de rechters/juristen moeten meer psychiatrie gaan studeren en minder afhankelijk zijn van adviezen van psychiaters die nota bene deze man een suggestie geven om dan zelf op te klaren waarom hij dingen doet. Ja, dan komt hij er nooit achter.
    Zelf-analyse, dat is te moeilijk voor zo’n man, dus we gaan -als psychiater- maar even wat suggesties aandragen. Ik mag hopen dat ze hem puur hebben gevraagd hoe hij de kinderen ervaart die hem pesten en of hij merkt dat hij daar op reageert met gevoelens en welk gedrag hij aansluitend heeft. En dat in kleine stapjes vragen. Zonder suggesties. Beterschap allemaal

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s