zakIk zat dinsdag bij een strafzaak in zittingszaal 14 die me nu het avond is nog steeds door het hoofd spookt.

Het was geen leuke zaak.
Een man van 70 jaar en een vrouw van 64 jaar waren de verdachten.
Justitie verdenkt haar van bijstandsfraude, hem ook van een vorm van heling.
Hij woonde volgens de officier van justitie stiekempjes bij haar en genoot dus ook van haar voorzieningen als gas, water en licht.
Nu de rekeningen van deze voorzieningen zijn betaald met geld dat haar niet toekwam, heeft ook hij zich schuldig gemaakt aan een strafbaar feit.

Justitie heeft een scheepslading vol bewijzen die niet zo eenvoudig zijn te weerleggen.
Beide hoorden vanmiddag een gevangenisstraf van een jaar tegen zich eisen.
Dat vind ik nogal wat.
Ik verwijs naar mijn verhaal onder dit verhaal.

Maar er is iets anders dat mij bezighoudt.
Een van de bewijzen die het openbaar ministerie aandroeg, was de vuilniszak.
Terwijl de 70-jarige Willem zegt dat hij in zijn huis woont, heeft hij in hele lange tijd slechts eenmaal een vuilniszak afgescheiden.
En dat is natuurlijk hartstikke raar en in dit verband ook verdacht.

Waar het om gaat is: hoe weten ze dat?

In Groningen wordt het huisvuil uit de huizen van de straat ingezameld in ondergrondse containers. Groningers hebben daarom pasjes waarmee ze de klep kunnen openen.
Eens was het de bedoeling om Groningers per zak of per kilo weggesmeten huisvuil te laten betalen.
Dat is er niet van gekomen.
Het enige nut van het pasje is dat het de klep opent voor inwoners van Groningen en voorkomt dat de boer’n uit de ommelanden er hun zak dumpen.
Zonder pasje blijft de klep gesloten: eigen zak eerst.

Maar er is meer aan de hand: het wordt ook allemaal geregistreerd.
En de registraties worden vervolgens ook nog eens bewaard.
Dat moet wel, want anders konden ze dat van Willem niet weten.

Dus ergens in Groningen houdt iemand bij wie waar en wanneer legaal een zak vol huisvuil weggooid.
Dan spookt het door mijn hoofd, zou zo iemand nou in een ondergrondse kelder werken of op een hoogste verdieping bij een gemeentelijke geheime dienst waarvan wij het bestaan niet weten?

Goed.
Er zijn mensen die hun vuilniszak geniepig in het donker naast de ondergrondse container zetten.
Omdat die te vol zit voor nog meer, of omdat de klep weer eens niet reageert op het pasje.
Wie dat doet, is strafbaar en begaat een milieudelict.
De milieupolitie gaat dan zo’n stinkende zak onderzoeken in de hoop aanwijzingen te vinden die duiden op een adres.
Met enige regelmaat moeten deze milieuvandalen zich voor de economische politierechter verantwoorden.

Maar Groningers die het wel keurig doen via de klep, worden, zo werd mij vandaag tijdens de strafzaak duidelijk, geregistreerd en die registraties worden als de politie daar om vraagt door de gemeente beschikbaar gesteld voor strafrechtelijk onderzoek.

Waarom?
Waarom wordt zoiets geregistreerd?
En bewaard?
En hoe lang?
Dient dat een doel?
Zo ja, welke dan?
En weten de Groningers dit wel?
Worden ze er op geattendeerd?
Hebben ze het al verteld aan de nieuwe burgemeester?

Ik wil het weten.
Ik ga het woensdag vragen.

Rob Zijlstra

UPDATE – 28 oktober 2009 – gevraagd
Ik heb het gevraagd (woensdag 10.00 uur).

De gemeente zoekt het nu uit. Ook heb ik de kwestie voorgelegd aan leden van de gemeenteraad. Die reageerden hoogst verbaasd. PvdA-gemeentreraadslid Arjan de Rooij (video) gaat via gebruikelijke wegen vragen gaan stellen aan de verantwoordelijk wethouder.

update (woensdag 22.30 uur)
Aan het einde van de woensdag heeft de gemeente nog geen opheldering verschaft. Iedereen vreselijk druk en druk en de verantwoordelijk wethouder is in  vergadering. Aan het einde van de middag, zeven uur nadat ik mijn vragen had voorgelegd aan een voorlichter van de gemeente, belde nog wel een andere voorlichter. Met de vraag wat mijn vraag was. Zo gaat dat. Donderdag, zo is mijn beloofd, komen de antwoorden. Ook het College Bescherming Persoonsgegevens buigt zich desgevraagd over de kwestie.

update (donderdag 11.45 uur)
De gemeente Groningen is nog steeds zoekende naar antwoorden. Er is nog niets gevonden. Een woordvoerder meldt dat naast wethouder Verschuren (sociale zaken) ook milieuwethouder Jannie Visscher is ingelicht. Geopperd wordt dat er wordt geregistreerd in verband met de bedrijfsvoering bij de milieudienst: die weten door alles vast te leggen wanneer de container vol is. Hartstikke handig dus.

De fractie van de PvdA heeft inmiddels vragen gesteld aan het college van B en W.

update (donderdag 17.40 uur)
Op het stadhuis wordt nog steeds volop onderzoek gedaan. Gekeken wordt naar de afspraken die destijds zijn gemaakt en wat aan de Groninger is toegezegd toen de vuilnispas werd ingevoerd. Pas daarna volgt een officiële reactie. De wethouder milieuzaken laat weten vanavond te zullen reageren.

update (donderdag, 20.23 uur)
De wethouder heeft gebeld. Heel verhaal (pdf).

update (dinsdag 10 november)
De rechtbank heeft gesproken >> fraude bewezen

update (dinsdag 1 december)
Huisvuil voorlopig even veilig >> antwoorden op vragen

update (donderdag 28 januari 2010)
Kwestie speelt nog steeds >> gemeenteraad Groningen