drugs

Huis Boom Beest

De buit: een laptop, een beamer,
medailles van gelopen marathons
en politie-uniformen van
de bewoner des huizes

Rechters vragen het regelmatig aan verdachten, ook als die net uit de mond van de officier van justitie een pittige gevangenisstraf hebben horen eisen: ‘Hoe ziet u uw toekomst?’ Wat moet je dan zeggen met achttien maanden gevangenisstraf in het verschiet, waardoor je je baan, je huurwoning en waarschijnlijk ook je vriendin kwijtraakt? Nooit zeggen verdachten dan tegen de rechters: ‘Die toekomst, die bepalen jullie.’

In de rechtszaal zijn verdachten bescheiden. Misschien komt dat door de benarde positie waarin je als verdachte nu eenmaal zit. Je bent klein en niet in de gesteldheid grote dromen op tafel te leggen. Dus niet: ‘Ik wil eerst vrijspraak en dan zes van de mooiste auto’s, mannequins als vriendinnen en een ontzettend prachtig huis met zon aan zee. En een tijger als huisdier.’

Je zegt: ‘Ik wil weer naar school, mijn opleiding afmaken.’
Of: ‘Een woning en heel graag werk als het even kan.’
Veel verdachten – de meeste – dromen van huisje, boompje, beestje, van een normaal leven, zonder verslaving, chaos en gesodemieter.

Slechts eenmaal was er een verdachte in zittingszaal 14 die zonder blikken of blozen aan zijn rechters vertelde dat hij een crimineel wilde worden. En op zijn 30ste wilde hij dood, het liefst doodgeschoten. Hij had gehoord dat een lichaam na het 30ste levensjaar aftakelt, dus dan heeft verder leven toch geen zin.

Toen hij dit vertelde was hij 18 jaar en verslaafd aan wiet en whisky. De rechters veroordeelden hem tot twee jaar gevangenisstraf omdat hij met een balletjespistool op straat een oude man had beroofd van diens (lege) portemonnee. Hij is inmiddels 23 jaar en werd twee maanden geleden door rechters naar een psychiatrische inrichting gestuurd na een ernstig geweldsincident. Misschien komt het goed met Tony Montana. Zo noemde hij zich graag.

Dit was de inleiding.
Nu komt Gert.

Gert had een huis, met vrouw en kinderen, een tuin met een hond en hij had het mooi voor elkaar in de vorm van een goedlopend eigen bedrijf met een garage en auto’s om te verkopen.
Nu steelt hij auto’s en breekt hij in.
Tegen de rechters zegt hij monter: ‘Ik ga hier niet het slachtoffer zitten spelen. Ik heb het allemaal zelf gedaan.’

Gert heeft het verkloot. Problemen in de relatie mondden uit in een scheiding, in financiële malheur, in guur weer en uiteindelijk in een vlucht in drugs. Binnen twee jaar raakte Gert zijn positieve saldo, zijn partner, zijn kinderen, zijn huis met tuin en zijn goedlopende bedrijf kwijt. Tweemaal liet hij zich opnemen om de verslaving de nek om te draaien, maar tweemaal, elf maanden per keer, bleef de zucht de baas.

Gert heeft zich schuldig gemaakt aan een poging tot diefstal uit een auto. Aan de Radebinnensingel in Groningen stond een Peugeot 107. Van buiten kon je zien dat in de auto geld lag. Gert forceerde het slot – dat kan hij – want hij wilde dat geld. Een voorbijganger zag hem rommelen en waarschuwde de politie.

Rechters: ‘Was u dat?’
Gert: ‘Ik heb dat gewoon gedaan ja.’

Hij zou een aanhangwagen hebben gestolen bij het autobedrijf in Adorp. De aanhanger was met een ketting vastgemaakt aan een lantaarnpaal. Camera’s van het naastgelegen Esso-tankstation maakten opnames. Gert herkent zichzelf. Te zien is hoe hij het slot forceert en de aanhanger meeneemt.

Rechters: Waarom?’
Gert: ‘De nood was hoog. Ik deed het niet voor mijn plezier.’

Op de camerabeelden is ook de auto te zien die met het karretje wegrijdt, een Daihatsu Gran Move. Het blijkt een gestolen auto. Gert ontkent. Hij had de auto geleend van een kennis uit de kroeg. Hij had een auto nodig (‘ja, om verkeerde dingen mee te doen’), maar geen geld voor borg of huur. De kennis kon de auto wel een dagje missen. Hij had er niks achter gezocht. Het was een nette auto. De naam van die kennis? Nee. Gert geeft geen namen. Hij levert niemand uit. Zegt: ‘Dat zit niet in mij.’

De inbraak in een slagerij bekent hij wel. Met anderen had hij geprobeerd een kluis te openen. Toen dat niet lukte namen ze een tv-toestel mee en kippenpootjes. De anderen? ‘Nee.’ In een wasstraat in Hoogkerk kraakte hij geldautomaten vol munten. Had hem twintig euro opgeleverd. Dat de schade aan de automaten 13.000 euro bedraagt, lijkt hem wat overdreven.

Dan was er nog de diefstal van een auto in Haren. In de auto lag een huissleutel, in het dashboardkastje een briefje met het huisadres. Kat in het bakkie, dacht Gert en hij reed met anderen naar het adres in Siddeburen. De buit: een laptop, een beamer, medailles van gelopen marathons (waaronder die van New York) en politie-uniformen van de bewoner des huizes. De politiekledij zou voor 1500 euro zijn verkocht aan Poolse mannen.

De poging in te breken in een oliebollenkraam ontkent hij.

Wat moet de toekomst van Gert zijn? De voormalige ondernemer wil wel terug naar vroeger, toen het nog goed was. ‘Zonder drugs kan ik werken en voor mezelf zorgen. In de gevangenis leer ik niks. Met de handel in auto’s kun je nog altijd goed geld verdienen.’

Gert zit nu negen maanden in detentie. In augustus is er plek voor hem in een kliniek. Dus als hij tien maanden cel kan krijgen, dan kan hij er volgende maand naar toe. In de gevangenis gebruikt hij niet, hij is al negen maanden clean. Weet: dan ben je er nog lang niet.

Dat Gert zijn leven wil beteren, mag zo wezen. Het steekt de officier van justitie dat hij de namen van mededaders niet wil noemen. ‘U wilt schoon schip maken, maar geeft geen volledige opening van zaken. Ik ben daarom sceptisch over uw motivatie. U moet niet onderschatten wat de impact is van wat u heeft gedaan. En die behandelplekken in klinieken zijn duur en zeer gewild.’

Gert knikt. Dat weet hij ook wel. Zegt: ’Ik wil het echt.’ Hij weet dat hij niet veel te willen heeft. De officier van justitie geeft Gert na wikken en wegen het voordeel van de twijfel (doen officieren van justitie vaak). Wat haar betreft mag de nabije toekomst van Gert in de drugskliniek liggen. Doet hij niet wat daar van hem wordt verwacht, dan mag hij nog twaalf maanden extra zitten.

Dan is er geen huisje, geen boompje. Dan wacht het beest.

Rob Zijlstra

update – 10 juli 2017 – uitspraak

klik voor volledige uitspraak

De krochten

Binnen tien seconden hebben
wij (anoniem) een site te pakken
waar wapens te koop zijn

Eerst was er niks, toen kwamen de boeken en nu is er het internet. Toen het grote publiek het internet ontdekte, midden jaren negentig, leefden er nog weldenkende mensen die dachten dat die gekkigheid wel zou overwaaien. Hoezo, alle computers van heel de wereld aan elkaar vast? Inmiddels groeit het wereldwijde web per seconde, slechts uit te drukken in duizelingwekkende cijfers. Het is daarom helemaal niet raar dat het internet inmiddels een duistere zijde kent, een onderwereld waar zaken gebeuren die het daglicht niet verdragen.

Een korte rondgang op de redactie van de krant, op klaarlichte dag, leert dat journalisten geen bezoekers zijn van de krochten van de digitale wereld, van het dark web. Eentje is het al een tijdje van plan, maar weet nog niet zo goed hoe, een paar hebben er van gehoord, één collega denkt dat ik een oneerbaar voorstel ga doen.

De jongste collega van de digitale redactie slaat wel aan, we lopen gelukkig niet helemaal achter de feiten aan. Binnen tien seconden hebben wij (anoniem) een site te pakken waar wapens te koop zijn; een Glock 19 (new en unused) of een Walther P99, 9mm voor respectievelijk 500 en 650 Britse ponden dan wel 1.028 of 1.337 bitcoins.

In dit verhaal is Willy (37) de verdachte. Willy verkocht, zegt de officier van justitie, harddrugs in die duistere, moeilijk toegankelijke steegjes van het internet. Dat deed hij gewoon vanuit zijn kamer boven een goedlopend restaurant aan het Gedempte Zuiderdiep in Groningen. Willy ziet het anders. Hij zegt: ‘Ik ben timmerman en ben goed in klussen.’

De officier van justitie meldt dat hij recent een verdiepingscursus heeft gevolgd en dus weet wat hij zegt. Hij zegt: ‘Elf procent van de drugs die wereldwijd wordt aangeboden op het dark web komt uit Nederland.’ Kijkend naar Willy: ‘En deze verdachte is een voorbeeld van een handelaar die er actief is.’ Het is de allereerste strafzaak in Groningen in deze digitale groeibranche.

onderwereldmens

De aanklager ziet één voordeel: er is geen overlast van haastige junkies die deuren van drugspanden platlopen. De drugs worden keurig per post verstuurd. Daar begint ook de ondermijning, het modewoord in de wereld van de hedendaagse criminaliteitsbestrijding. De immer vriendelijk fluitende postbode uit de bovenwereld wordt gebruikt om de handel van de nietsontziende rauwe onderwereld op z’n plek te krijgen. En daar zijn postbodes niet voor.

Willy oogt niet als een onderwereldmens. Hij is een Duitser die op zijn 14e naar Nederland kwam omdat zijn ouders het hier prettiger vonden. Toleranter (toen). Werken doet hij niet. Hij woont en klust, ook als vrijwilliger. Hij kan goed zwart timmeren of auto’s repareren.

Op een dag doet de politie een inval. Er waren, heel klassiek, via de nationale kliklijn Meld Misdaad Anoniem tips binnengekomen. Willy van boven het restaurant verkoopt drugs op Silk Road, de marktplaats voor drugshandel op het dark web.

En inderdaad. De invalpolitie vond in de bovenwoning flink wat harddrugs. Ze vonden niet hier en daar een pilletje voor aan het einde van een drukke timmerdag, maar een heleboel. Meer dan genoeg om er een handeltje van te kunnen hebben.

In de verhoorkamer van de politie hield Willy de kaken op elkaar. Waarom? Hij haalt de schouders op. ’t Leek hem verstandiger, zegt hij tegen de rechters. Nu, nu hij in de rechtszaal zit, wil hij wel praten. De aangetroffen drugs waren voor eigen gebruik. Veel verschillende soorten drugs? Willy zegt dat hij aan het experimenteren was. Rechters merken op dat hij gezien de hoeveelheid, jaren vooruit kon. Ze zeggen: ‘De hoeveelheid staat ook haaks op uw inkomen.’ Willy: ‘Koop je groot in, dan betaal je minder.’

De officier van justitie zegt dat hij niet gek is, terwijl de advocaat later zal zeggen dat het niet gekker moet worden.

Kanaaleilanden

Volgens de officier van justitie druipen de indicaties dat Willy een drugsdealer is van het dossier af. Er zijn lijsten aangetroffen met daarop namen van drugs met achter die namen bedragen, forse geldbedragen. Het lijkt wel een administratie. Ook is informatie gevonden die vertellen hoe je op de Kanaaleilanden anoniem een foundation kunt opzetten. Om heimelijk geld onder te brengen? Er lag in zijn kamer een vals id-bewijs met daarop de foto van Willy die dan Hugo heet. Er was een ministudio om foto’s te maken. Van pillen en poeder? Er lag ook een logo bij: Amsterdope. In de broekzak van Willy zaten codes. Geen Duitse lotto-getallen, maar volgens de officier van justitie waren het bitcoin-codes. Er lag ook 3500 euro in de woning. Kortom.

Rechters: ‘U bent betrapt bij een winkeldiefstal in de Hornbach. U had een zaagblad gestolen.’ Willy antwoordt dat hij een zaagblad nodig had, maar dat hij geen geld had. De rechters weten kennelijk meer want ze zeggen: ‘Maar u ging naar de Hornbach om gootsteenontstopper te kopen.’ Willy spreekt het niet tegen. ‘Het water stroomde niet door.’ De rechters: ‘Gootsteenontstopper wordt ook gebruikt als ingrediënt voor GHB, ook een drug die bij u is aangetroffen.’ Willy: ‘Naah, dat is erg ver gezocht.’

Hij zegt dat hij het dark web bezocht omdat het hem fascineerde. Hij wilde weten wat daar gebeurde. ‘Ik ben daar een beetje in doorgeslagen.’ Hier zegt de advocaat dat het dus niet veel gekker moet worden. Er is drugs gevonden, ja, maar nou ook weer niet schokkend veel. En er is niets dat duidt op handel. Er zijn slechts suggesties en aannames, concreet druipt er helemaal niks uit het dossier. Tegen de rechters: ‘U moet hier korte metten mee maken.’

Amsterdope bestaat (bestond). In de kelders van het internet valt te lezen dat de Amsterdope-verkoper al en jaar actief is, dat 97,8 procent van zijn klanten tevreden is (op basis van meer dan 300 transacties) en dat Amsterdope 758 fans heeft (had). De aangeboden cocaïne behoort tot de allerbeste van Silk Road. Bezorgtijd twee tot vier dagen, over de grenzen 3 tot 8 week, discreet verpakt.

Is Willy Amsterdope? Of andersom? De officier van justitie: honderd procent. De strafeis: vijftien maanden waarvan vijf voorwaardelijk. De rechters vertellen maandag wat in dit verhaal de waarheid moet zijn. Nemen zij de eis over, dan verdwijnt Willy voor een paar maanden in de krochten van de echte wereld.

Rob Zijlstra

update – 6 februari 2017
Willy is misschien wel niet Amsterdope of anderom. De rechtbank heeft hem ondanks dealerindicaties vrijgesproken van drugshandel. Wel is hi veroordeeld omdat hij drugs in het bezit had. Gedeeltelijke korte metten dus. De straf die is opgelegd voor het aanwezig hebben van harddrugs: 8 maanden celstraf waarvan 3 maanden voorwaardelijk.

schermafbeelding-2017-02-06-om-15-02-25

klik voor volledig vonnis

Klunzig & knullig

Gerard meent dat de
situatie absurde
vormen heeft aangenomen

De criminaliteit was afgelopen week weer eens in opspraak. De ontwikkeling van de misdaad is veel minder rooskleurig dan officiële cijfers willen doen geloven, luidde brekend het nieuws. Het is erger dan wij denken. Of mogen weten. De onthulling is gebaseerd op een vertrouwelijk rapport van de politie en het Openbaar Ministerie. Dat zijn twee instanties die – mag je hopen – weten waarover ze spreken.

De boodschap is dat de boeven aan de winnende hand zijn. Waarom politie en justitie deze informatie geheim wilden houden, is mij een raadsel. Moet niet iedereen zoiets zo snel als mogelijk weten? Opdat wij tijdig ramen en deuren kunnen sluiten?

Of past argwaan? Zolang het kabinet niet in spoedzitting bijeenkomt, er geen instantie is die code rood voor heel het land afkondigt, heb ik mijn bedenkingen. Het vertrouwelijke rapport is bestemd voor het kabinet dat na maart, na de verkiezingen, aantreedt. Opdat aanstaande kabinetsleden alvast weten waar meer geld naar toe moet. Zou het dat zijn?

Misdaadrapporten van instanties gaan meestal over de omvang van de criminaliteit. Het gaat over hoeveel van dit en hoeveel van dat en hoeveel dit en dat een jaar eerder meer of minder was. ‘Het laagste niveau van denken is tellen’, sprak eens een politiefunctionaris die het niet zo op cijfertjes heeft.

Mijn idee: het is de hoogste tijd voor een groots onderzoek naar de aard van de criminaliteit. Niet tellen hoe vaak, maar kijken naar wat. Ik voorspel een onthutsende uitkomst. Ik voorspel dat een flink deel van de criminaliteit in Nederland – meer dan de helft – valt in de categorie klunzig & knullig. Dat is misdaad die de politie met twee vingers in de neus kan bestrijden, ook gezien de vergaande opsporingsbevoegdheden en het materieel waarmee de politie is toegerust. Ze hebben zelfs helikopters.

Bezoek op een willekeurige dag een rechtszaal van het strafrecht (gewoon in de winkelgebieden van Assen, Leeuwarden en Groningen) en u begrijpt wat ik bedoel. U kunt dan getuige zijn van een strafzaak van Gerard, een 54-jarige man van goede huize die halverwege een afslag miste. Nu zuipt hij te veel (‘dat moet ik wel eerlijk toegeven’), schaakt hij eens wat en speelt hij graag gitaar. Een baan zit er niet meer in, vindt hij. Laat ‘m liever met rust.

Gerard is vanuit een gesloten kliniek (‘beter dan de gevangenis’) naar zittingszaal 14 gebracht omdat hij wordt verdacht van een poging tot moord. Dat is niet niks. Hij heeft een kennis met een koksmes in de linkerelleboog gestoken. Dat beweert de officier van justitie. Zelf zegt Gerard van niet. Gerard denkt dat zijn kennis – hij heet Henk – is gevallen want het was een rommeltje in dat huis. Gerard denkt dat Henk die graag blokfluit speelt in zijn val tegen de verwarming is gekukeld en toen zijn elleboog lelijk heeft opengehaald. Anders zou hij het niet weten.

Henk was ook verre van helder. Hij zat aan de paddenstoelen, zegt Gerard. Aan de paddo’s. En hij? ‘Mwah. Twee, drie, vier, vijf, zes, zeven halve liters misschien. Meer niet.’

Aan de vermeende steekpartij gaat een heel verhaal vooraf. Henk had de accuboormachine compleet met de juiste bitjes van Gerard geleend om een kastje in elkaar te schroeven. Na een paar weken kreeg Gerard zijn accuboor terug. En wat? Boorkop stuk. Henk ontkent alle schuld, Gerard beweert dat het niet anders kan dan dat Henk zijn eigendom (‘waar ik ook voor heb moeten sparen’) heeft vernield.

De officier van justitie denkt dat Gerard – ‘tikkeltje narcistisch met een zwakbegaafd werkgeheugen’ – gekrenkt was en verhaal is gaan halen en dat hij daarbij Henk in een plotselinge drift heeft gestoken met het mes. Het letsel aan de elleboog is typisch afweerletsel.

Halverwege het proces zwakt de officier van justitie de aanklacht ‘poging moord’ af naar een ‘het toebrengen van zwaar lichamelijk letsel’. De eis: anderhalf jaar celstraf waarvan een jaar voorwaardelijk. Gerard moet dan de komende drie jaar wel uit de buurt van Henk blijven. Doet hij dat niet, dan moet hij een jaar extra zitten. Gerard meent dat de situatie absurde vormen heeft aangenomen. Met een vermoeide zucht zegt hij tegen de rechters: ‘Wie u ook gelooft, ’t is aan u.’

Een doordeweeks bezoek aan een rechtszaal leert dat de misdaad vaak niet is waar die op lijkt. In de binnenstad van Groningen is een jongeman beroofd, van zijn dure Gucci-tas met daarin niet alleen een telefoonoplader, maar ook 720 euro cash. De bezorgde moeder van het slachtoffer belde de politie. Er worden drie jongemannen uit Leeuwarden aangehouden. Zij zeggen dat het anders is gegaan.

De Guccitas-man had drugs verkocht die nep bleek. Het verruimde de geest helemaal niet en dus hadden de Leeuwarders hun dealer weer opgezocht. Een van de verdachten: ‘We wilden praten, maar we werden boos.’ Ze gaven hem een klap, een schop, rukten die dure tas uit zijn handen en graaiden het geld eruit.

Nu was het slachtoffer niet zomaar een doodgewone drugsdealer. Hij had lean drink verkocht. Huh? Rappers lusten daar pap van. Lean is een mixdrankje van sprite (cassis werkt ook) en hoestdrank. Als je zulks in de juiste hoeveelheden mengt en doorslikt is de werking als die van een joint.

Dealers in geestverruimende zaken zijn niet vogelvrij, die mag je niet zomaar slaan. En dus hoorden de mannen uit Leeuwarden gevangenisstraffen eisen voor de duur die ze al hadden vastgezeten. Voor de een, net vader, was dat ruim twee maanden, voor de ander die een eigen bedrijf wil beginnen zes.

Na Gerard en voorafgaand aan de Friese jongemannen had Krish (31) in de rechtszaal moeten komen opdraven. Hij was er niet. Krish vond ’s ochtends opdraven te vroeg en weigerde in de gevangenis in de boevenbus te stappen.

Zijn misdaad: hij had gedreigd een AK-47 te kopen om daarmee mensen in de Herestraat in Groningen dood te schieten. Na tien ongelukkigen zou hij zichzelf neerpaffen. Krish had nog geen AK aangeschaft, hij had slechts zijn plannen onthuld. Op een zolderkamertje ten overstaan van een IS-terreurcel? Nee. Hij zei het met bravoure tegen twee politiemannen. Die rapporteerden: een voorgenomen misdrijf van terroristische aard.

Niet superhandig Krish, om zoiets aan de politie te vertellen. Daarom zit ook jij in de categorie klunzig & knullig. Is beter ook. Voor ons allemaal.

Rob Zijlstra

uitspraken volgen

woninginbrekers – dag 2

schermafbeelding-2016-12-13-om-08-39-43

dvhn – vandaag

Tweede dag van het strafproces rond een serie woning- en bedrijfsinbraken in vooral Oost-Groningen. Gisteren stonden inbrekers terecht, vandaag moeten  mannen komen opdraven die zich onder meer schuldig zouden hebben gemaakt aan heling.

Het verslag van de eerste procesdag staat >> hier

.

Een verslag van moment tot moment.

 

schermafbeelding-2016-12-13-om-08-43-37

 

09.00 uur
Verdachte MH (23) is nog niet de aangekondigde grote heler. MH wordt verdacht van twee woninginbraken in Onstwedde en Musselkanaal, het rondrijden in een auto met valse kentekens en stelen van brandstof bij vakgarage Stadman in Annen.

Hij ontkent de woninginbraak in Onstwedde tussen 18 juni en 24 juni 2015. Verdachte XS (van 1e dag) heeft zijn naam genoemd. Uit de woning werd onder meer een modeltreinenverzameling (met een waarde van 10.000 euro) gestolen. Ook de diepvrieskist werd leeggehaald en werden de meubels meegenomen. De woning werd drie keer bezocht. Volgens XS was verdachte MH de eerste die er naar binnen ging. MH: ‘Ik wil er verder niets over zeggen.’

MH ontkent ook de diefstal van diesel op 1 januari 2015 in Annen en het rijden in een auto met valse kentekens op dezelfde dag. Zegt, die geen rijbewijs heeft: ‘De auto was van een vriendin. Ik maakte wel eens gebruik van die auto.’ De eigenaar van het tankstation plaatste foto’s van de bij de diefstal betrokken auto op internet. Met betrekking tot de valse kentekens (om diesel te kunnen stelen?): ‘Daar wist ik niks van. Ik dacht dat het wel goed was.’

kopertrekmomenten

09.30 uur
De woninginbraak in Musselkanaal op 6 juni 2015  – in sloopwoningen – ging gepaard met ‘kopertrekken’. Leidingen werden losgeknipt. De politie betrapt twee personen die de naam van MH noemen. Verdachte zegt: ‘Klopt wel.’ Waarom? ‘Geld nodig.’ Rechter: ‘De politie heeft u nog ondervraagd over andere kopertrekmomenten, maar daar heeft u niets over willen zeggen.’ MH: ‘ Klopt.’

MH staat op de veelpleger lijst en is (was?) verslaafd aan drugs en heeft verkeerde vrienden. Terug naar de gevangenis zou jammer wezen, zegt hij. ‘Ik ben goed bezig, met mijn taakstraf, met dagbesteding (boomstammen slepen) en in februari  begin ik met een opleiding. Stukadoor. ‘ Dat zegt ook de reclassering: ‘Terug naar de gevangenis zou het ingezette traject verstoren.’ Het reclasseringsadvies: een voorwaardelijke gevangenisstraf en een harddrugsverbod. Blowen mag wel van de reclassering.

Verdachte is bezig met taakstraf en met dagbesteding en is tevreden.
Rechter: Wat doet u?
Verdachte:Boomstammen slepen.
#z14

 

09.50 uur
Officier van justitie geeft zijn visie: MH is schuldig aan de vier beschuldigingen.  Zegt: ‘Van de brandstofdiefstal bestaan beelden en op die beelden is hij te zien. En hij reed ook in die auto met valse kentekenplaten. Heeft hij die niet zelf gestolen, dan ik hij de heler want hij had ze in zijn bezit. Dat gevangenisstraf zijn huidige leven zal verstoren, dat snap ik. Dat maakt het ook wat lastig.’

MH (Emmen, 23 jaar) liep nog in proeftijd. De strafeis: 10 maanden celstraf waarvan 5 maanden voorwaardelijk. De advocaat probeert twijfel te zaaien. De rechters moeten goed weten dat hoofdverdachte RK (dag 1) steeds probeert zijn eigen rol klein te maken door die van anderen groter te maken. Het overtuigende bewijs ontbreekt. Celstraf heeft een ontwrichtende werking. De advocaat: doe nog een taakstraf. De officier van justitie: ‘Nee.’

10.23 uur
Het wettelijk gegunde laatste woord van MH: ‘Nee.’

pauze tot 10.30 uur

10.35 uur
Verdachte RD (37) uit Ter Apelkanaal wordt verdacht van twee inbraken en van heling en wapenbezit. In zijn woning zijn veel goederen gevonden die bij inbraken buit zijn gemaakt.

RD ontkent betrokkenheid bij de woninginbraak tussen 13 en 21 augustus 2015 in Wedde. Daarbij zouden onder meer diverse grote beeldschermen van Apple zijn gestolen. Een klappertje, noemden medeverdachte deze inbraak. Hoofdverdachte RK noemt de naam van RD. ‘Ik heb die man wel eens voorbij zien komen, maar ik ken hem verder niet.’

Rechter tegen verdachte: ‘U wordt ook wel Tempo genoemd?’
Verdachte:’Dat is mijn hond.’
#z14

De gestolen spullen die bij RD zijn aangetroffen, zegt hij te hebben gekocht. Een Nespress0-machine, zoals gestolen uit de woning in Wedde? ‘Die heb ik gekocht bij de Blokker.’ Een DVD-serie van James Bond? ‘Heb ik twee jaar geleden een keer gekocht.’  Diverse medeverdachten zeggen dat RD een heler is.

Rechters: ‘Waarom zeggen die mensen dat?’
RD: ‘Ik vind het wel heel spannend allemaal.’
Rechters: ‘Zijn die spullen bij u in de woning gelegd, een groot complot?’
RD: ‘Die vraag heb ik ook.’
Rechter: ‘Soms halen mensen spullen uit iemands woning. Dat kennen we. Maar bij u leggen mensen spullen in uw woning. Dat is toch gek? Ik kan niet goed bedenken waarom mensen dat doen.’

11.00 uur
RD zou ook (duur) gereedschap en geluidsapparatuur hebben geheeld. RD: ‘Die spullen heb ik geruild met MH (eerste verdachte van vandaag) . Nee, er zaten geen boekjes bij, het was geen nieuw spul. Achteraf had ik wel kunnen weten dat het gestolen was.’ Rechters: ‘U moet rondkomen van 700 euro per maand. RD:  ‘Ik was vroeger bedrijfsleider, ik had toen een goed inkomen, die spullen heb ik toen allemaal gekocht.’

RD kreeg ook spullen – een fotocamera – van zijn zus en haar vriend. Rechters: ‘Uw verslaafde zus?’ Ja.

RD wordt beschuldigd van de inbraak in een schuur bij een woning in Nieuw-Weerdinge, op 13 augustus 2015. Een groot deel van de uit de schuur gestolen spullen zijn bij RD thuis aangetroffen. Het gaat om onder meer boormachines, slijpmachines, hogedrukspuit, compressor, mestmenger, zaagmachine, meetapparatuur, stroomstootprikkers en een acculader. RK heeft deze inbraak bekend en noemt RD als mededader. RD ontkent.

Ook met de inbraak in een woning in Ter Apelkanaal, tussen 14 en 24 augustus 2015, zegt RD niets te maken te hebben. De gestolen goederen zijn bij hem aangetroffen. RD: ‘Het stond buiten. Toen heb ik het binnen gezet. Het was helemaal nat. Ik denk, er komt wel iemand voor.’  Het betreft lasapparatuur met toebehoren. RD: ‘Ik loop niet in de wereld van de gestolen goederen.’

Verdachte: ‘Die jongens zijn GHB-gerelateerd.’
Rechter: ‘U zegt het netjes.’
#z14

11.30 uur
Dat RD een grote heler is, wordt  gezegd door XS die veel inbraken heeft opgebiecht. RD zegt XS nauwelijks te kennen. Heb hem ooit ontmoet in het cafe. Dacht toen, lekker fris ben jij. Daar wil ik niks mee te maken hebben. Die jongens zijn GHB-gerelateerd.’ Rechter: ‘U zegt het netjes.’

11.50 uur
De officier van justitie krijgt het woord. Zegt: ‘RD ging wel eens mee met inbraken, maar was vooral de heler. Hij probeert er voor weg te draaien. Als heler ben je ook verantwoordelijk voor de steler. Zijn woning leek uit te puilen van gestolen waar. Hij liegt tegen beter weten in. Dat anderen spullen in zijn woning leggen zonder dat hij dat weet, dat is niet geloofwaardig.’

RD (Ter Apelkanaal, 37 jaar) ontkent, maar hij heeft vieze handen gemaakt, zegt de aanklager. Een gedupeerde heeft een schadeclaim ingediend van 19.000 euro en 750 euro aan smartengeld. Dat zal RD moeten betalen. Gelet op zijn rol is een werkstraf niet op z’n plaats. De eis: 12 maanden gevangenisstraf. Advocaat Willem Schoo zegt dat de belastende verklaringen van medeverdachten, met name die van RK, ongeloofwaardig zijn.

Advocaten moeten ook wat. Bij verdachte is een Nespresso-apparaat aangetroffen en een DVD-serie van James Bond. Zo’n apparaat en diezelfde JB-serie zijn ook gestolen uit een woning in Wedde. De advocaat: ‘Ik heb ook een Nespresso-apparaat en een James Bond-serie. Zegt dus niks.’ Dat bij verdachte ook een servies  (Delftsblauw) is aangetroffen en een Ferrari-jasje, spullen die eveneens uit die woning zijn gestolen, nou dat zegt dus daarom ook helemaal niks. En die gestolen camera? Ik heb ook een zus.’

Volgens de advocaat wordt RD ook beschuldigd van heling van gestolen goederen waarvan de gedupeerden helemaal geen aangifte hebben gedaan. Zegt ook: ‘Komt nog bij, RD loopt na zijn aanhouding al weer een jaar vrij rond. Om hem dan nu nog op te sluiten, dat slaat nergens op. Ik bedoel, zijn we nou niet helemaal fout bezig?”

12.56 uur
Laatste woord RD: ‘Waar moet ik beginnen… Ik vind het ook erg.’

pauze tot 13.30 uur

13.35 uur
Verdachte KE (30) wordt verdacht van vijf feiten: heling en inbraken.

KE kocht voor 140 euro (‘in overleg met mijn vrouwtje’) een televisie van twee meter breed. ‘Ik dacht, die mensenkopen een nieuwe tv en dacht, ze hebben een oude over.’ KE kent de verkoper, een vrouw ‘bij ons uit het dorp’. De drugsverslaafde mevrouw? Ja. Het toestel lag onder een bed.

RK en XS noemden KE als een van de helers. KE: ‘RK heeft een paar spullen bij mij gebracht. Zoals een koffiemachine. Dat is zo.’ KE wilde volgens de rechters bij de politie niet praten. Zegt nu: ‘Ik vertel het liever hier bij jullie dan bij de politie.’ Verdachte is een verzamelaar, maar kocht ook spullen om weer te verkopen. KE: ‘Ik kocht op veilingen hele kaveltjes.

De buit die op de lijst van KE staat: gereedschap (met een waarde: 32.000 euro), schilderij, espresso-machine, modeltreinen (Marklin, Piko), muziekinstrumenten, kettingzaag, miniatuurauto’s, koffer met sierspullen, windbuksen, theedoos met sieraden, houtsnijwerk, aluminium koffers met inhoud, een postzegelverzameling, muntenverzameling, grammofoonplaten, 12 fietsendragers, flatscreen.

Bij een huiszoeking is 15.000 euro aan contanten in de woning van KE gevonden. Gepind bij de bank. Waarom? ‘Ik vertrouw misschien geen banken.’

Een groot deel van de  bovengenoemde spullen zijn gestolen bij een inbraak in een woning in Ter Apel . RK zegt dat de spullen naar KE zijn gegaan.

14.05 uur
KE zegt dat RK een mooiprater was, dan weer was zijn opa overledenen had hij spullen te koop. Dat soort verhalen. KE zegt dat hij ‘na die tijd pas’ besefte dat het om gestolen spul ging. Hij kwam soms met spullen die je niet eens kon tillen. Toen heb ik hem weggestuurd.’

KE zou ook betrokken zijn bij een inbraak in een schuur (opslag) in Stadskanaal, in oktober 2015.  Gestolen spullen zijn aangetroffen bij KE. Zegt (wederom): ‘RK bracht die spullen. Hij was altijd geld nodig voor brandstof.’

Rechters: ‘U dacht nooit, dat is gestolen spul?’
KE: ‘Ik weet niet wat die jongen in zijn vrije tijd doet.’

14.30 uur
Verdachte heeft lange celstraffen gehad in Duitsland, in verband met drugshandel. Speed. Zegt: ‘Ik was verslaafd, met de handel kon ik mijn gebruik financieren. Nu staat werk en gezin op de eerste plaats. Heb laatste  waarschuwing gehad van vriendin. Ik koop geen spullen meer op. Ga ik nog een keer in de fout, dan gaat ze weg met mijn zoontje.’ KE zegt een zwaar jaar te hebben gehad. ‘Ook de spannings naar de rechtszaak toe.’

Je kunt je handen
niet wassen in onschuld

De officier van justitie: ‘Meneer zweeg bij de politie. Waarom als je niets te verbergen hebt? Het gaat bij deze verdachte om veel goederen en dure goederen. Inbrekers konden allemaal bij KE terecht voor geld. Dat je het niet wist, dat hij niet wist dat het om gestolen spul ging, daar kom je niet mee weg. Je kunt je handen niet wassen in onschuld.’

KE (Ter Apel, 30 jaar) heeft niet voldoende verantwoordelijkheid genomen. Ook geldt: zonder heler geen steler. Eis: 8 maanden gevangenisstraf waarvan 4 maanden voorwaardelijk. De advocaat zegt tegen de rechters: ‘Maar waarom toch geloven we KE toch niet? En waarom RK wel als die met beschuldigingen komt? RK heeft alle redenen om anderen te belasten. Er is te veel onduidelijk. Doe een werkstraf. Bij celstraf verliest hij zijn baan. Niemand heeft er baat bij dat dit gezin naar de knoppen gaat.’

15.05 uur
Laatste loodjes. Woensdag staan nog twee mannen terecht bij de politierechter. De negen verdachten die vandaag en gisteren terechtstonden bij de meervoudige strafkamer horen op dinsdag 27 december (vanaf 13.00 uur) waar ze aan toe zijn.

15.15 uur
Laatste woord KE: ‘Tja. Ik vind het jammer dat RK hier niet is. Dan kan ik mij verdedigen. Ik heb al een laatste kans gekregen. Ik wil mijn woning ook wel graag houden, mijn vrouwtje, mijn kind natuurlijk… ‘

einde zitting

>> het verslag van dag 1

> > uitspraken

 

 

Woninginbrekers – dag 1

artikel 310 wetboek van strafrecht
Hij die enig goed dat geheel of ten dele aan een ander toebehoort wegneemt, met het oogmerk om het zich wederrechtelijk toe te eigenen, wordt, als schuldig aan diefstal, gestraft met gevangenisstraf van ten hoogste vier jaren of geldboete van de vierde categorie.

De meervoudige strafkamer van de rechtbank in Groningen behandelt maandag, dinsdag en woensdag elf strafzaken tegen evenzoveel mannen die worden verdacht van woning- en bedrijfsinbraken in Oost-Groningen en een paar – daar vlak over de grens – in Drenthe. Het was, beweert het Openbaar Ministerie, een groep mannen die veel overlast veroorzaakte.

Een verslag van ‘moment tot moment’.

 

inbrekers

 

maandag, dag 1

09.10 uur 
Aanvang van het proces met de eerste vier verdachten: RK, JB, LR en EV.  Van hen zijn er drie komen opdagen. De vierde verdachte (JB) is ‘spoorloos’. Hij wordt wel vertegenwoordigd door een advocaat. De officier van justitie draagt de feiten voor.

Inbraak en brandstichting woonboerderij in Gasselternijveenschemond op 20 mei 2015. Uit de woning werden zo veel spullen gehaald dat de inbrekers met auto’s op en neer moesten rijden. Een van de verdachten – onder invloed van GHB – verloor zijn handschoen. Uit vrees dat hij via DNA kon worden getraceerd, werd besloten om molotovcocktails te maken om de boerderij in brand te steken.

Drie verdachten bekennen de inbraak te hebben gepleegd, de vierde JB – de afwezige – ontkent. Twee geven toe betrokken te zijn geweest bij de brandstichting. Verdachte RK: ‘Met de brandstichting heb ik niks te maken. Het was al heel vroeg en de kinderen moesten ook weer naar school.’ Bij de politie verklaarde RK: ‘Ik ben tegen stelen en tegen brandstichten.’ Hij erkent mee te hebben geholpen bij de inbraak.

De buit (onder meer): een fiets, grasmaaier, zaagmachine, televisie, versterker. Verdachte EV was gespecialiseerd in koperen leidingen. Hij knipte per ongeluk ook een waterleiding stuk. Gevolg: een enorme chaos. De schade aan de boerderij bedraagt volgens het Openbaar Ministerie 185.000 euro.

Twee verdachten worden alleen verdacht van deze inbraak en de brandstichting. De officier van justitie eist tegen hen de eerste straffen.

LR (Groningen, 30 jaar), verslaafd aan drugs, strafblad maar gemotiveerd het leven te beteren, hoort een celstraf tegen zich eisen van 20 maanden waarvan 5 maanden voorwaardelijk. Daarnaast moet hij (eis) nog eens 300 dagen extra zitten die hij bij een eerdere veroordeling voorwaardelijk kreeg opgelegd.
EV (Nieuw-Buinen, 30 jaar), klein strafblad,  strenge vriendin, speelde een minder prominente rol, maar was er wel bij. Dat hij een opleiding volgt (zorg en welzijn) is geen beletsel een gevangenisstraf te eisen, zegt de aanklager: 15 maanden waarvan 5 maanden voorwaardelijk.

 

10.30 uur
De advocaten van LR en EV voeren het woord (een voor een). Hun cliënten bekennen de feiten. Dat betekent dat de advocaten pleiten voor een onsje minder omdat het aandeel van hun cliënten volgens de raadslieden iets minder groot is geweest dan de officier van justitie zegt. Het gaat dan om het verschil tussen medeplegen (net zo erg als de pleger) en medeplichtigheid (iets minder erg). Voor de straf moet dat ook verschil maken: het verschil tussen een vrijheidsstraf (cel) en een werkstraf.

10.55 uur
LR krijgt laatste woord: ‘Ik ben van heel ver gekomen en het zou doodzonde zijn mij op te sluiten. Ik heb er ook veel last van gehad, nachtmerries dat ik wakker werd in een brandende woning.’ EV zegt: ‘Ik ben op de goede weg, ik ga weer naar school en hoop dat jullie mij nog een kans geven.’

11.10 uur
Vervolg van de zitting. Verdachten van nu zijn  RK, JB (nog steeds niet aanwezig) en nieuwkomer XS. De verdachten RK en XS worden door het Openbaar Ministerie gezien als de hoofdverdachten. XS staat terecht wegens diefstal kentekenplaten, het vernielen van een cel op het politiebureau in Stadskanaal en 5 inbraken in Veendam, Gieterveen, Valthermond, Onstwedde en Musselkanaal. Daarnaast nog 7 diefstallen en bezit harddrugs, feiten die ad info ten laste zijn gelegd.

Inbraak in woning in Onstwedde, tussen 18 juni en 24 juni 2015. Bewoners waren op vakantie. RK ontkent betrokkenheid. XS bekent wel. De buit: kostbare modeltreinen (verzameling), meubels, schilderijen, bier en vlees, windbuksen, sieraden, kachelstookset, elektrisch gereedschap, kleding, buffetkast. RK geeft wel toe dat hij een deel van de gestolen goederen heeft overgenomen. Deels ook gekregen, als inlossing van een drugsschuld.

Op Funda kon je precies
zien wat er in een
woning te halen viel

XS geeft toe meerdere keren in de woning te zijn geweest. De hele zolder werd leeggehaald, heel de woning werd overhoop gehaald. Zegt: ‘We hebben behoorlijk huisgehouden. Achteraf: stom, spijtig.’ XS zegt ook dat op Funda werd gezocht naar woningen om in te breken. Op Funda kon je precies zien wat er in een woning te halen viel.’ Rechters: ‘Je zou je woning niet meer te koop zetten.’

Rechter vraagt aan RK: ‘U  heeft hersenen gekregen om mee te denken. Nooit gedacht, die spullen die ik overneem van XS, die zouden wel eens kunnen stinken? RK: ‘Nee nooit. Meer wil ik er niet over zeggen.’

11.35 uur
Inbraak woning Musselkanaal op 20 juni 2015. XS en JB zijn de verdachten. Bewoner hoort om 4 uur ’s nachts gefluister. Hoort dan personen wegrennen en auto wegrijden, Achterdeur stond open. XS neemt een Tibetaanse vlag mee. ‘Ik dacht dat het de vlag van Groningen was. Het was donker.’ Ook dit huis was via Funda gespot. RK zegt: ‘Ik heb er van gehoord, maar heb er niets mee te maken. Als ze mijn naam noemen, zijn ze knettergek.’

11.45 uur
XS en RK mogen naar de wachtruimte op de gang. Geen van de verdachten is gedetineerd. De rechtbank handelt nu eerst de zaak af van de afwezige JB. Hij wordt verdacht van 3 inbraken en de brandstichting. Drugsverslaving, relatieproblemen, geen werk, klein strafblad, vader. Is volgens de reclassering niet gemotiveerd iets aan zijn verslaving te doen. De officier van justitie rekwireert: ‘JB mag ontkennen, maar medeverdachten zeggen dat hij er ook bij was. Dat zijn belastende en betrouwbare verklaringen. De Tibetaanse vlag lag bij hem thuis. ‘

JB (geen vaste woonplaats, 30 jaar), verslaafd, niet gemotiveerd. De officier van justitie tilt zwaar aan de brandstichting. Heeft al eens een tweede kans gekregen, maar komt afspraken niet na. Is nu met de noorderzon vertrokken. Zal in de nabije toekomst in de kraag worden gevat. Kale celstraf: 24 maanden (eis). En 5 maanden die hij eerder voorwaardelijk opgelegd had gekregen, die moet hij nu – als het aan de officier van justitie ligt – alsnog uitzitten. Zijn advocaat: doe 6 maanden.

pauze tot 13.30 uur

13.35 uur
Inbraak voormalig restaurant Appelhof in Veelerveen op 9 juli 2015.  RK is nu de enige verdachte. Er wordt een peuk gevonden met daarop het DNA van RK. Hij ontkent te hebben ingebroken. Ik kwam daar wel eens met de kinderen. En ik heb daar gewerkt.’ Dat zal de verklaring van de aanwezigheid van de peuk moeten zijn, zegt hij. Er liggen belastende verklaringen van medeverdachten, bijvoorbeeld van XS. RK: ‘Hij kan wel meer zeggen.’

De buit: kassa’s, een espressomachine, een klok, een beamer en koffiebonen.

XS heeft bij de politie ook verklaard dat RK vaak het voorwerk deed van de inbraken. Zoals de zoektochten op Funda. RK: ‘Ik zocht een woning, dus ik zat wel eens op Funda.’ XS heeft ook verklaard dat RK plakkertjes op deuren plakte op zo’n manier dat als deur werd geopend, het plakkertje scheurde. Zo konden ze zien of een pand voor langere tijd niet werd bezocht.

13.50 uur
Inbraak in een woning in Wedde, van 13 tot 21 augustus 2015. Opengebroken met een koevoet, ruit ingeslagen. Er werd een stokje van een ijsje gevonden. Match met het DNA van RK. Hij ontkent. IJsje kwam uit koelkast in de keuken. RK: ‘Welke imbeciel eet nu een ijsje bij een inbraak?’ Buit: onder meer Apple-apperatuur, sieraden, erfstukken. De verdachte zouden hebben gezegd: ‘Deze inbraak is een klappertje.’

Duidelijk wordt dat RK en (veelpleger) XS – het Openbaar Ministerie ziet hen als hoofdverdachten – geen vrienden  zijn. RK zegt niet uit te sluiten dat XS sigarettenpeuken op plaatsen waar is ingebroken neerlegt om ‘mij’  te kunnen beschuldigen. Rechter: ‘Dat is wel raar.’ RK: ‘Sommige mensen doen er alles aan om er onderuit te komen.’ Hij noemt de naam van een medeverdachte die nog terecht moet staan: ‘Die is gespecialiseerd in het verplaatsen van DNA van anderen.’

Inbraak in een woning in Veelerveen, in september 2015. Veel spullen gestolen, onder meer Nikon-fotocamera’s, bosmaaier, elektrische fiets. De woning werd op verschillende dagen bezocht. De verdachten bij de politie zeiden: ‘Leeggetrokken.’ Er wordt een schoenspoor aangetroffen.  Het is zeer waarschijnlijk de rechterschoen van RK. Het was een maat 45. RK: ‘Ik heb 43.’ Bij de politie bekent RK de inbraak. Nu zegt hij: ‘Ik heb niet ingebroken, maar wel spullen overgenomen van XS toen hij autopech had.’

De verdachten hebben zo’n tien
adressen, ook in de stad Groningen,
waar ze hun gestolen spullen
konden verkopen

RK heeft nog zaakje lopen. Rijden in auto terwijl zijn rijbewijs ongeldig was verklaard. Het betreft een zaak die nog op de plank lag en nu wordt meegenomen in de ‘grote zaak’. RK: ‘Ik wist niet dat ik niet mocht rijden.’ Ook staan er nog 3 inbraken ad info op de tenlastelegging van RK. Die zaken ontkent hij niet.

Er is een slachtoffers van een van de woninginbraken in de rechtszaal verschenen om een schadeclaim in te dienen. De inboedelschade bedraagt 55.000 euro, de emotionele waarde veel hoger (trouwringen, erfstukken van ouders).  RK: ‘Ik ben niet verantwoordelijk, dus ik ga niks betalen.’ Volgens de aanklager is een deel door de verzekering betaald en kan niet alles worden verhaald. Resteert 19.147 euro. Plus 750 euro smartengeld. Dat zou RK moeten betalen, vindt de officier van justitie. Het slachtoffer is het hier mee eens.

14.30 uur
De ontkennende RK zegt dat de beschuldigingen  gebaseerd op belastende verklaringen van anderen een gevolg is van een complot tegen hem. Verdachte wil opleiding volgen om straks mensen met een cocaïne-verslaving te kunnen helpen. Als ervaringsdeskundige. Rechters zijn nog niet heel gecharmeerd. Ze vragen: ‘Was u nou bezig met misdaad? Of was u een normale burger?’ RK: ‘Ik heb hele stomme dingen gedaan.
Ik heb spullen gekocht en ik ging om met mannen die inbraken pleegden.’

De officier van justitie denkt dat alles wat RK ontkent, wel kan worden bewezen.

RK (Stadskanaal, 27 jaar), beschuldigd van in totaal 7 inbraken en een poging, wordt beschouwd als een van de hoofddaders. De brandstichting staat niet op zijn lijstje. De strafeis: 24 maanden. Hij heeft ruim 8 maanden in voorarrest gezeten, gevolgd door elektronisch toezicht. De uitspraak – ook in de andere zaken – is op dinsdag 27 december.

15.10 uur
korte pauze
Een van de gedupeerden vertelt bij de koffieautomaat over de verschrikkingen van een woninginbraak: ‘Ze hebben zelfs de kleding van mijn pas overleden man meegenomen. Er zijn ook gestolen spullen in beslag genomen door de politie. Ik moet nu zelf een procedure beginnen om mijn eigendommen terug te krijgen. Het is verschrikkelijk.’

15.25 uur
XS is weer aan de beurt. Gaat onder meer om een  bedrijfsinbraak in Veendam op 8 september 2015. Uit een loods aan de Zuidwending zijn brommer-onderdelen gestolen. XS vertelt dat hij op zoek was naar oud ijzer. Dacht dat de loodsen gekraakt waren. De deuren waren niet afgesloten.

Inbraak in woning in Gieterveen op 8 mei 2015.  XS heeft bekend. Gedaan samen met RK. Drie dozen met machines (gereedschap) gestolen. XS: ‘Het was een idee van RK. Hij zei dat daar gereedschap lag en toen zijn we naar binnen gegaan.’

Om weg te komen werd
ook de Mercedes van
de bewoner meegenomen

Inbraak in woning en schuur in Valthermond op 13, 14 juni 2015. XS zeg dat hij dat heeft gedaan. Met anderen. Om weg te komen werd ook de Mercedes van de bewoner meegenomen. De sleutels zaten in de auto. De overige buit: zadels en halsters. De auto is later achtergelaten bij het Pagecentrum in Stadskanaal.  De gedupeerde heeft 2830 euro gevraagd als schadevergoeding.

Er staan nog 8 andere feiten als ad info op de dagvaarding. Die feiten worden niet besproken. Verdachte mag zeggen of hij het gedaan heeft of niet. Punt. XS zegt dat hij schuldig is aan 7 van die 8 feiten. Ook hier gaat het om inbraken. Een van de gedupeerden was paar dagen weg in verband met het overlijden van zijn echtgenote. Bij terugkomst was de woning leeggehaald.

XS wordt verder verdacht van het vernielen van een slang bij een dieseltank. Betrof mogelijk een poging tot diefstal. En ook de diefstal van elektriciteitskabels. Toen XS vast zat op het politiebureau en agenten hem wilden ophalen uit de ‘ophoudkamer’ voor verhoor, leek hij verdwenen. Hij bleek onder een vastgeschroefde maar door XS losgeschroefde bank te liggen.  XS: ‘Beetje raar verhaal, maar die bank zat al los.’ De bank heet nu te zijn vernield. Dan is er nog – tot slot – de diefstal van kentekenplaten die XS monteerde op een andere auto, volgens de aanklager. XS: ‘Ik was er bij . Of ik nou wel of niet heb gedaan, maakt niet uit.’

Verdachte met strafblad en drugsprobleem wil wel naar een kliniek maar loopt tegen wachtlijsten aan. Doet nu niets. ‘Nou ja, ik help moeder een beetje. Maar ik wil wel dagbesteding, de kringloop of zo.’

16.20 uur
De officier van justitie zegt dat het een lange dag is geweest en dat hij niet heel lang aan het woord zal zijn. Zegt: ‘Ik zal niet te lang stilstaan bij de feiten, want verdachte heeft de meeste feiten die ten laste zijn gelegd  bekend.’

XS (geen vaste woonplaats, 28 jaar) wordt verdacht van een heel rits misdrijven. Hij heeft bijzonder dik strafblad. Heeft al een tijd vastgezeten. De officier van justitie: ‘We moeten nu afrekenen. De optelsom is een aanzienlijke gevangenisstraf.’ De eis: 36 maanden celstraf waarvan 12 maanden voorwaardelijk. Bijzondere voorwaarde, verbonden aan het voorwaardelijke deel: een klinische opname in een kliniek (doet hij dat niet, dan een jaar extra zitten). De advocaat probeert de scherpe kantjes eraf te halen. Maar dat doet de advocaat niet op het scherp van de snede.

Slachtoffer (paar dagen weg om te rouwen ivm overlijden echtgenote)  zegt dat hij de inbraak heeft ervaren als een mes in de rug. Kinderen waren op het moment van de inbraak thuis en voelen zich nu heel schuldig. ‘Zeer traumatisch.’

De schorsing van XS wordt opgegeven. Dat betekent dat hij per direct terugmoet naar de gevangenis omdat de voorwaarden die aan de schorsing van zin detentie waren verbonden zijn geschonden. Hij was vanochtend als vrij (want geschorst) man naar de rechtbank gekomen. XS had hier rekening mee gehouden.

17.32 uur
De rechtbank heeft de zitting gesloten. Morgen (dinsdag) wordt het proces voortgezet tegen 3 verdachten: MH, RD en KE. Deze mannen zouden zich volgens het Openbaar Ministerie vooral schuldig hebben gemaakt aan heling. Dag 2 van dit proces begint dinsdag om 09.00 uur.

het vervolg >> dag 2

> uitspraken

 

 

 

 

 

Beetje hennepmoe

De advocaat moppert dat
de politie op grond van
zo’n anonieme tip toch
niet zomaar een woning
kan binnenvallen?

In de schimmige wereld van de hennepteelt wemelt het van de verraders. Ze zijn het niet zelden zelf. Telers van en handelaren in hennep vrezen daarom ook meer elkaar dan de politie. Dit betekent niet dat de politie stilzit. Politiekorpsen kennen geheime eenheden. De bekendste is de afdeling stiekem. In Noord-Nederland krijgt deze afdeling voortdurend een andere naam, misschien wel uit tactische overwegingen. Afgelopen week heette de afdeling tci, team criminele inlichtingen.

Wat ze doen is ook geheim: ze verzamelen op basis van vertrouwelijke regels sneaky informatie op grond waarvan collega’s een onderzoek mogen beginnen.
Tips komen van loslippige burgers en van henneptelers die de concurrent willen uitschakelen.
Of van beroeps-informanten, premiejagers, mannen die in films gevaar lopen en in gevangenissen worden vermoord.

Waarom die informanten, die snitchers, zoiets doen? Geld. De politie betaalt een premie voor een goede tip. Ook dat is geheim, maar niet onwaar. Eerlijk gezegd denk ik dat er geen hennepkwekerij is waarvan de politie het bestaan niet weet. Ze weten alles, maar hebben domweg niet de tijd al die wiethokken te ontmantelen. Af en toe doen ze er eentje en wetende dat het toch niet helpt.

In maart 2015 kwam de tip dat er in de Naberpassage – hartje binnenstad Groningen, inmiddels gesloopt – een hennepkwekerij in werking was, verspreid over twee verdiepingen. Een paar agenten zeiden dat ze heel even wat tijd over hadden. Ze deden na de koffie een inval. Eenmaal binnen leek de tip waardeloos. Geen kwekerij met potten vol groene bloei, met lampen en filters noch verhitte stroomdraden. De agenten vonden wel iets wat ook goed was: bijna drie kilo hennep, kant en klaar voor de straatverkoop, goed voor meer dan 10.000 euro.

Pjotr woonde er.
Hij komt uit Oezbekistan en studeert in Groningen.
Hij wil makelaar worden.
Pjotr vertelt in de rechtszaal dat hij de hennep moest bewaren voor iemand.
Nee, geen namen.
Na een week zou het worden opgehaald.
Dan mocht hij 50 gram houden.
Hij dacht, een weekje, wat kan mij gebeuren?
Tegen de rechters: ‘Zo zie je maar weer. Een foute keus is zo gemaakt.’

In zijn jaszak wordt nog wat xtc en een beetje cocaïne gevonden. Dat past bij het verhaal dat Pjotr aan de rechter vertelt. Hij en zijn studentenvrienden leggen in het weekeinde geld bij elkaar, zo’n vijftig euro per persoon, om dan drugs te kopen, van alles wat en voor iedereen een beetje.

Wat de officier van justitie betreft hoeft Pjotr niet aan de hoogste boom. De aanklager ziet wel dat ‘de persoon van de verdachte en het feit waarover we het hier hebben’ niet helemaal bij elkaar passen. De advocaat moppert dat de politie op grond van zo’n anonieme tip toch niet zomaar een woning kan binnenvallen? ’t Is hier Oezbekistan niet, zou hij gezegd kunnen hebben.

De officier van justitie kijkt Pjotr nog eens diep in de ogen, doet het vaste riedeltje over het criminele milieu, ondermijning en brandgevaren en concludeert dat deze verdachte geen hardcore hennepcrimineel is. Met een boete van 1500 euro mag Pjotr zijn studie vervolgen. De politierechter vindt het een eis van niks. Tegen Pjotr: ‘Van boetes krijg je maar schulden. Ik veroordeel u tot een werkstraf van 90 uur, waarvan 50 uur voorwaardelijk.’

Pjotr, opgelucht, zegt dat hij het nooit weer zal doen, dat hij nog wel eens een blowtje rookt, maar dat hij is gestopt met de cocaïne. De politierechter: ‘Dat is goed, we houden hier niet van snuivende makelaars.’

Bij strafzaken rond hennep komt nooit het hele verhaal naar boven.
Ik denk dat de politie hennepmoe is, dat onderzoeken worden uitgevoerd op de automatische piloot en dat heel de strafrechtketen dat ook wel best vindt.
Tussen aanhouding en rechtszaak zit minimaal een jaar, vaak maanden langer.
Wat maakt het uit?
Niks.
Zelfs niet als het serieus misgaat, zoals op een zaterdag in mei van 2015, aan de rand van de binnenstad van Groningen.

Even voor een uur in de middag is er een enorme explosie. De voorgevel van een woning wordt weggeblazen, de achtergevel is ontzet. Na de knal is vanaf de straat te zien wat er achter de voorgevel schuilging: een bloeiende plantage. Om- en aanwonenden worden geëvacueerd. De bewoner is de 53-jarige Richard. Makelaar. Hij verkoopt dromerige optrekjes aan meren in Zwitserland, Italië en Spanje.

In de rechtszaal doet Richard onschuldig. Hij vertelt dat hij net een kopje Nespresso stond te consumeren in de living met een jongedame toen hij als gevolg van een enorme drukverplaatsing tegen de muur werd gekwakt. Dat er in zijn woning een hennepkwekerij met 548 planten was ondergebracht, nou nee dat wist hij niet. Hoe had hij dat moeten weten dan?

Omdat het zijn woning was?
Omdat er een stroomkabel uit de meterkast over de trap naar boven liep?
Omdat hij die 548 hennepplanten daar misschien zelf had neergezet?
Niks.
Richard legt het uit.
In een café was hij twee mannen tegengekomen, Jerry en Ben.
Ze waren naarstig op zoek naar kantoorruimte.
De mannen verkochten ijs, maar zochten een plek om de administratie te doen.
Richard vertelde dat hij een zolder had waar hij niks mee deed en de ijscomannen zeiden dat ze hem dan iedere maand 600 euro zouden geven.
Als makelaar vond Richard het beter dat er van de huurovereenkomst niets op papier kwam te staan.

De explosie maakte in een klap aan alles een einde. De officier van justitie zegt dat het een wonder moet heten dat er geen doden en gewonden zijn gevallen. Dat deze gebeurtenis aantoont hoe levensgevaarlijk hennepteelt is in huizen waar mensen wonen. Maar, vervolgt de officier van justitie, er zit een andere kant aan dit verhaal: ‘Het politieonderzoek is slordig en oppervlakkig geweest. Logische onderzoekshandelingen zijn niet uitgevoerd. Het wettige bewijs is er, maar de overtuiging dat Richard wist dat er hennep in zijn woning werd geteeld, ontbreekt. Ik verzoek u de verdachte vrij te spreken.’

De rechters – doorgaans geen fans van het hennepbeleid – vonden dit te gortig. Richard mag dan misschien niet zelf hebben geteeld, hij wist dondersgoed wat er bij hem op zolder gebeurde. Hij die ondertussen de wijk heeft genomen naar Duitsland, moet nu voor straf 80 uur werken en er hangt als waarschuwing een maand voorwaardelijke celstraf aan zijn kont.

De ijscomannen moeten terechtstaan zodra het begint te sneeuwen.
Of te dooien.
En anders maar ergens in het voorjaar als het weer lente is.

Rob Zijlstra

Forse signalen

schermafbeelding-2016-11-18-om-23-58-18

Abraham is een gedreven jongeman die vastberaden is grootse dingen in het leven te gaan verrichten. Hij is nog maar 20 jaar, dus hij heeft nog heel wat bladzijden te gaan. Tegen de rechters zegt Abraham: ‘Ik ben nogal commercieel aangelegd.’ Goed, dat hij geen schoolopleiding heeft afgemaakt en leeft op het geld van zijn vriendin (die hij steevast ‘vrouwtje’ noemt) is zo. Niet fijn, maar dat zal snel veranderen. Heel de dag is hij al aan het solliciteren.

Abraham is een man van de praktijk.
Zo was het ook begonnen, in de praktijk van alledag.

Hij kocht zo nu en dan een zakje wiet en dan was er altijd wel zo’n gastje in de buurt die vroeg of hij ook wat mocht. Na een tijdje ontdekte Abraham dat als hij de helft van de wiet uit zo’n zakje verkocht, hij uit de kosten was en de andere helft dan voor zichzelf voor noppes had. Abraham – hij was toen een jaar 15, 16, realiseerde zich dat hij een verdienmodel had bedacht. De wereld lag aan zijn voeten.

De handel liep zo goed dat hij niet meer bij de koffieshop inkocht, maar rechtstreeks bij de groothandel. Waar en bij wie? Hij kijkt de rechters aan met een blik van: jongens, even goede vrienden, maar jullie moeten het mij niet euvel duiden als ik daar geen antwoord op geef. Hij zegt: ‘Vertel ik niet.’

In oktober 2015 kwam er een einde aan de onderneming. Een vader had zijn zoon betrapt toen die aan het blowen was. Zoonlief biechtte alles op. Hij vertelde dat hij wiet verkocht op school en dat hij dat deed voor ene Abraham. Daar kreeg hij 75 euro per week voor.

Vader belde de politie. Agenten gingen Abraham observeren en tapten zijn telefoon. Toen hij werd opgepakt ontdekte de politie in die telefoon het bestaan van een WhatsApp-groep met 138 leden. Allemaal klanten. Van hen waren er 90 minderjarig. Abraham maakte, zodra hij weer verse handel had, via de WhatsApp-groep reclame waarna het geld van alle kanten aan kwam fietsen.

Het werkterrein waar Abraham zijn verdienmodel op had losgelaten bestond vooral uit de omgeving van het Maartenscollege en de twee vestigingen van het Zernike in Haren.
Hij was de wandelende koffieshop.
Van de 90 minderjarige blowscholieren zijn er 86 voor straf naar het bureau Halt gezonden waar ze leerden dat blowen niet goed is voor de hersentjes.
Voor geschrokken ouders was er een informatiebijeenkomst.

De officier van justitie vindt een stevige straf op z’n plaats. De rechtbank moet een fors signaal laten klinken opdat iedereen straks weet dat dit niet kan, zegt de aanklager. Daarom eist hij een taakstraf van 200 uur en drie maanden voorwaardelijke celstraf. De advocaat oppert dat een iets lagere straf misschien ook fors mag heten: Abraham moet naast een werkstraf nog wel tijd overhouden om te solliciteren.

Aan het slot van de strafzaak zegt Abraham dat hij zal laten zien wat hij kan. Alsof het zijn beste vrienden zijn, zegt hij tegen de rechters: ‘We spreken elkaar een andere keer weer, maar dat zal niet hier zijn.’

Toen ze de ronkende
bestuurder uit de
droom hielpen,
roken ze de drugs

Derk (33) is ook een dealer in middelen, de forse signalen die hij al jaren ontvangt ten spijt.
Derk werd eens betrapt toen hij wachtende voor het rode verkeerslicht in slaap was gevallen (zo druk, zo moe).
Agenten kregen een melding dat daar en daar een auto stond, lichten aan, draaiende motor.
Toen ze de ronkende bestuurder uit de droom hielpen, roken ze de drugs.

De auto werd doorzocht en dat leverde 11 gram cocaïne, 181 gram amfetamine (speed), 900 XTC-pillen en 207 gram hennep op. Verder: messen, peperspray, een weegschaaltje, gripzakjes en 700 euro aan contanten. Derk had gezegd dat het voor eigen gebruik was en had om een werkstraf gevraagd. Want hij is gek op werken. Dat was in 2011.

In april vorig jaar was Derk op bezoek geweest bij een vriend. En wat? Hij was in slaap gevallen (nog altijd druk), werd wakker in de nacht, bedacht dat hij vroeg moest werken, sprong in de auto om ietwat gehaast, met hoge snelheid dus, richting huis te Hoogezand te rijden. Halverwege was er politie die een stopteken gaf. Keurig liet Derk zijn rijbewijs zien. Terwijl agenten het roze bewijs controleerden, bedacht Derk dat het toch beter zou zijn dat hij snel in bed zou liggen en gaf plankgas.

Met zwaaiende toeters en bellen zette de politie de achtervolging in. Veel kans had Derk niet. In een woonwijk hadden ze hem te pakken en met getrokken pistolen moest Derk uitstappen. In de auto 0,8 gram speed, 1 gram cocaïne en 12 xtc-pillen, een gestolen invalidenparkeerkaart.

Hoezo nu weer Derk?
Eigen gebruik, rechters.

Hij had ook 900 euro in contanten op zak.
De rechters zeggen, u bent steigerbouwer, uw salaris is geen vetpot, zo’n 1400 euro per maand. Dan is 900 euro zo in de broekzak best veel geld.

De reclassering had geschreven dat Derk een beetje antisociaal is en dat bij hem alles draait om geld verdienen.
Een van de rechters merkt op: ‘Dat is ook helemaal niet erg. Je kunt er president van Amerika mee worden.’

Maar Derk snapt het niet.
Zegt: ‘Ik heb altijd contant geld bij me.’
Hij gaat iets verzitten, grijpt in de rechterbroekzak, haalt een stapel biljetten tevoorschijn en begint te tellen.
Het is bijna 1000 euro.
Verklaart: ’Ik ben nogal ouderwets, betaal alles contant.’

Hij had ook drie mobiele telefoontoestellen. Agenten leren dat dat een dealer-indicatie is. Maar het zit zo, anders. Eentje is van een Surinamer bij wie hij soms drugs voor eigen gebruik koopt, kennelijk heeft de dealer de telefoon verloren. De tweede telefoon is zijn steigerbouwtelefoon. Een goedkope omdat er op steigers altijd valgevaar bestaat. De derde is de reguliere telefoon.

Niks geks aan.

De deskundigen: ‘Van alles is geprobeerd, niets heeft hem geholpen. Het enige positieve is dat hij zijn werk weet te behouden. Maar hij wil niks. Er is geen intrinsieke behandelbehoefte.’
Derk flappert even met de oren.

Hij zegt dat het sowieso de laatste keer is dat hij in de rechtszaal zit.
Een gevangenisstraf ziet hij niet zitten, want ‘daar zal de baas niet blij mee zijn’.
Hij heeft een beter idee: ‘Doe maar een dubbele werkstraf.’

De officier van justitie: ‘Doe maar tien maanden cel.’

Rob Zijlstra

 

update – 28 november 2016 – uitspraken
Abraham is veroordeeld tot 180 uur werkstraf en een voorwaardelijke celstraf van 6 maanden. Een iets lagere werkstraf dus, maar een dubbel zo hoge voorwaardelijke straf. Idee daarachter: een extra waarschuwing. Wordt deze jongeman wederom te commercieel in de verkeerde branche, dan heeft hij iets te verliezen.

Derk heeft 3 maanden gekregen. Plus 4 maanden die hij bij een eerdere straf voorwaardelijk opgelegd had gekregen. Die maanden worden nu ten uitvoer gelegd (getuld, zeggen ze in rechtbanken). Betekent dat Derk die zo graag wil werken 7 maanden moet zitten niks doen.