Een week 14 [4]

Een laatste week op de rechtbank
voorafgaand aan een vakantie

De meervoudige strafkamer van de rechtbank in Groningen doet deze week in zittingszaal 14 welgeteld 26 zaken. Daarvan staan er 12 op de nominatie te worden behandeld. In 14 strafzaken wordt uitspraak gedaan, dat zijn zaken die twee weken geleden zijn behandeld. Er is van alles wat, het is een reguliere week die ongetwijfeld anders zal verlopen dan de rol van de rechtbank aangeeft. Een weekverslag, deel 4 (slot).

deel 1
deel 2
deel 3
.

VRIJDAG 15 juli 2016

09.05
Winkeldiefstallen, fietsendiefstallen, een beroving bij de pin en oplichting via Marktplaats.nl . En dat allemaal op het conto van één verdachte. Advocaat wil de zaak niet behandelen, maar wil eerst een rapport laten opstellen door de reclassering. De officier van justitie voelt er niet veel voor.

10.25 uur
De eerste drie kwartier van de strafzaak ging dus over de vraag of de strafzaak vandaag wel of niet moest worden behandeld. Het werd een wel. Nu praten de drie rechters met de verdachte over fietsendiefstallen die hij pleegde in 2012, 2013 en 2014. Als dat klaar gaan ze met de verdachte praten over winkeldiefstallen die hij pleegde. Parfums bij de Douglas en Friso Poedermelk bij de Jumbo. Verdachte bekent alles.

Wanneer de rechtbank in het tempo van nu doorgaat, wordt het een latertje vanavond. Ik verwacht in de loop van de dag een strafeis. De verwachting: een werkstraf omdat het om oude zaken gaat en de verdachte sinds december 2014 misdaadvrij is.

11.10 uur
Een werkstraf van 240 uur met een gevangenis straf van 365 dagen waarvan 361 dagen voorwaardelijk. In de geopende tas  van de advocaat zie ik het boek Geen blad voor de mond van Ybo Buruma. In mijn mapje ‘zinnen’  staat een zin uit dit boek, op bladzijde 12. Ik verzamel zinnen.

‘Wij weten zelden wat rechtvaardig is, maar we herkennen onrecht tamelijk scherp.’

11.45 uur
Schermafbeelding 2016-07-15 om 12.43.32Ik zit inmiddels achter een 40-jarige man uit Leeuwarden die voor zijn plezier kinderporno verzamelde. Met de rechter praat hij nu over geschoren vagina’s. Na lang nadenken, zegt de verdachte, stelde hij voor zichzelf vast dat de misbruikte kinderen zich niet vrijwillig lieten verkrachten, maar dat  dat onder dwang gebeurde. Met rechts volg ik het verloop van de zitting, doe een paar tweets de deur uit en met links tik ik toch maar een berichtje over de dief van vanochtend.

Toen ik als rechtbankverslaggever begon had ik alleen pen en papier. Nu zit ik met iPad, iPhone en laptop in rechtszaal en kan ik via de ‘pers-wifi’ inloggen op het redactiesysteem van de krant. Vaste gewoonte is nu ook om een verdachte even door Google te trekken. Dat levert soms verrassende inzichten op.

13.25 uur
De verdachte kinderpornoman krijgt een flinke strafeis om de oren. Een celstraf van 9 maanden waarvan 6 voorwaardelijk, een werkstraf van 240 uur, een verplichte behandeling en het toestaan van controles aan zijn computer. De in beslag genomen computers en externe harde schijven moet worden vernietigd, inclusief  foto’s van de overleden oma en een overleden tante. De verdachte wil die laatste foto’s graag terug, maar de officier van justitie is streng: ‘Dan moeten wij als opsporingsdienst harde schijven gaan schonen. Dat kost tijd en energie en dus beginnen we daar niet aan.’  Ik tik een stukje voor de Leeuwarder Courant.

14.10 uur
De derde verdachte van vandaag komt op krukken binnen ‘springen’. Ik hoor hem zeggen dat hij last heeft van woede-aanvallen. Oei. Gezien die krukken zit ik in zwaaibereik. Man zou hebben ingebroken bij de dierenarts van Stadskanaal. Hij zegt: ‘Ik ben nog steeds heel kwaad op mezelf.’

14.45 uur
IMG_8971In het gerechtsgebouw vermelden de bordjes ‘zittingzaal’. Ik schrijf zelf twaalf jaren ‘zittingszaal’, met de tussen-s. Eerst dacht ik dat ik het fout had. De taalpolitie staat beide varianten toe. Zojuist zag ik in de hal van het gerechtsgebouw een man op een trap staan. Hij vervangt alle bordjes.

En wat?

Alle zittingzalen gaat zittingszalen heten!

Schermafbeelding 2016-07-15 om 14.32.45

Schermafbeelding 2016-07-15 om 14.33.06

 

 

 

 

 

15.30 uur
De laatste strafzaak begint over tien minuten. Redactie gebeld met de vraag of er nog ruimte is in de zaterdagkrant. Nauwelijks. De verdachte is Alex, een oude bekende. Eigenlijk is Alex geen nieuws, Alex is een verhaal. Hij laat aan de rechters een brief zien, ik zie letters die een derde van een A-viertje vullen. Alex is analfabeet en is trots. Het is zijn eerste zelf getypte brief.

Alex licht mensen op. Al jaren. Hij komt bij mensen binnen met kletsverhalen en vraagt dan om geld. Vaak krijgt hij wat hij vraagt. Zijn leven bestaat uit een opeenstapeling van leugens, zegt de officier van justitie. Boos: ‘Het moet nu maar eens afgelopen zijn.’

17.50 uur
Ik heb de rechtbank verlaten en doe nog wat laatste dingen op de krant. En nu vakantie.

 

 

 

 

 

 

Een week 14 [1]

Een laatste week op de rechtbank
voorafgaand aan een vakantie

De meervoudige strafkamer van de rechtbank in Groningen doet deze week in zittingszaal 14 welgeteld 26 zaken. Daarvan staan er 12 op de nominatie te worden behandeld. In 14 strafzaken wordt uitspraak gedaan, dat zijn zaken die twee weken geleden zijn behandeld. Er is van alles wat, het is een reguliere week die ongetwijfeld anders zal verlopen dan de rol van de rechtbank aangeeft. Een weekverslag.

MAANDAG 11 juli 2016

Schermafbeelding 2016-07-11 om 09.48.0209.03 uur
De bode van zittingszaal 14 is zijn schoenen vergeten. Dat is onhandig. Veel erger is wat het Openbaar Ministerie heeft gedaan: dat heeft verzuimd de advocaat te voorzien van een compleet strafdossier.

Het gaat om een strafzaak die hoognodig moet worden behandeld, niet in de laatste plaats in het belang van de verdachte. Dat is een jongeman (20) uit Ulrum die in Noord-Groningen nogal tekeer is gegaan, zo lijkt het (openlijk geweld). Nors zie ik hem in de verdachtenbank zitten.

Maar met een incompleet strafdossier kan het niet.

De voorzitter van de rechtbank zegt dat-ie de zaak donderdag thuis heeft voorbereid. En vrijdag de ontbrekende stukken op de rechtbank heeft gelezen. De advocaat had wellicht eerder aan de bel kunnen trekken. De advocaat zegt van niet.

De rechters: ‘Nou, meneer de officier van justitie?’

Meneer de officier van justitie is Pieter van Rest. Hij is de verantwoordelijke man. Hij zegt: ‘’Dit zijn van die momenten dat ik van een één en ondeelbaar Openbaar Ministerie niet vrolijk word. Ik baal als een stekker. Maar als er geen stukken zijn verstrekt, dan houdt het op. Dan rest ons niet anders de zaak opnieuw aan te houden, met het schaamrood op de kaken. Mooier kan ik het ook niet maken.’’

Zittingszaal 14 ligt tot 11.00 uur plat.

11.15 uur
Schermafbeelding 2016-07-11 om 14.09.23Ze zijn zeldzaam, maar ze zijn er nog wel: eetpiraten. Verdachte (51) van nu had gegeten en gedronken in Grand Café Liff in Assen en in restaurant Mr. Mofongo in Groningen. Man doet dit – flessentrekkerij – in heel Nederland. Om een dak boven het hoofd te hebben, verblijft hij vooral in gevangenissen en als het even kan in ziekenhuizen. Drank lijkt de boosdoener. Hij zegt: ‘Hoe langer ik nuchter ben, hoe beter het in mijn geheugen komt.’

Rechters: ‘Als u gaat eten, bent u dan wel van plan te betalen?’
Verdachte denkt even na en zegt dan: ‘Ik denk het niet.’
Rechters: ‘Het maakt u allemaal niet zoveel uit he?’
Verdachte: ‘Sluit me maar op.’

Dat man lijdt aan alcoholdementie. Tegen de rechters: ‘Opa en oma hadden een cafe, toen papa en mama en toen heb ik het overgenomen.’ De rechters hebben dat gelezen en merken op: ‘En uw vader was alcoholist.’ Verdachte: ‘En niet alleen dat. Hij sloeg me dagelijks en niet zo’n beetje ook.’

Rechters: ‘Er is veel met u aan de hand.’
Verdachte: ‘Ik heb ook prostaatkanker.’
Rechter: Dat is heel vervelend, maar u heeft dat wel eens eerder verteld en toen was het niet zo. U liegt en bedriegt nogal.’
Verdachte: ‘Merkwaardig.’

De officier van justitie zegt dat het niet zo ingewikkeld is. ‘De denkrichting is isd.’ En niet alleen dat: het is ook de eis. De maatschappij in het algemeen – de horeca in het bijzonder – moet worden beveiligd tegen deze verdachte. En daar is de veelplegersmaatregel isd (inrichting stelselmatige daders) ook voor bedoeld.

De advocaat is het er mee eens.

11.45 uur
Schermafbeelding 2016-07-11 om 11.58.42Als ik van de rechtszaal terugkeer naar de perskamer, ligt er een cadeautje op mijn bureau. Zoiets overkomt me niet jaarlijks. En dat is maar beter ook, want journalisten moeten oppassen met cadeautjes.  
Er zit een briefje bij.  Handgeschreven, een gedicht. Het cadeautje is afkomstig, weet ik nu, van een van de gevaarlijkste vrouwen van Groningen. later meer (of niet)   

12.40 uur
Schermafbeelding 2016-07-11 om 13.27.08Ik bel met de redactie om de oogst tot nu toe veilig te stellen en om plek te reserveren in de krant van morgen. Doe je dat niet dan blijven de kleine gaatjes om te vullen over en dat wil ik niet. Redactiecoördinator Martin Groenewold zegt dat hij blij met de oogst.

Ik claim een regel of 50 voor de eetpiraat. Dat is iets meer dan een berichtje. Qua nieuws stelt het niet veel voor, maar het fenomeen met daarbij opgeteld de bijzondere verdachte rechtvaardigt – vind ik – een klein verhaaltje. Ik vraag ook 30 tot 35 regels voor een drugszaak te Stedum en nog eens 30 regels voor een vader en zoon in drugs. Het betreft hier uitspraken. Ook geen groot nieuws, zij het dat als de rechtbank de eisen overneemt, de staatskas 300.000 euro rijker is. Op papier dan.

Collega Groenewold maakt opdrachten aan in het redactiesysteem. In dat systeem kan ik zien welke ruimte en hoe groot die ruimte is die aan mij is toebedeeld. Pagina 1 zit er vooralsnog niet in.

13.00 uur
Schermafbeelding 2016-07-11 om 14.22.43De uitspraken-zitting is een belangrijk en verplicht ritueel en begint altijd om 13.00 uur. De rechter leest rap een deel van het vonnis voor. Na voorlezing wordt het papieren vonnis aan de betrokken advocaat gegeven. Als die er is. Vaak niet. Ook verdachten zijn  vaker niet dan wel aanwezig bij de uitspraken. Is er alleen pers  – meestal is dat zo – dan doet de rechtbank een verkorte versie met een nadere toelichting op verzoek.

Er worden vandaag twee werkstraffen uitgedeeld, een boete voor het veroorzaken van een ernstig verkeersongeluk en er is een vrijspraak. Het Openbaar Ministerie had ook vorderingen ingediend om vermeend misdaadgeld te ontnemen. Hierbij doet zich het wonderlijke fenomeen voor:  de rechtbank komt altijd tot een andere uitkomst dan het Openbaar Ministerie. En altijd fors lager. Dan wordt 128.000 euro ineens 62.000 en 330.000 euro 84.000. De vraag wie er niet kan rekenen is nooit beantwoord, waarschijnlijk omdat de vraag nog niet is gesteld.

13.30
De derde strafzaak van deze dag. Een poging tot doodslag, een veelvoorkomend misdrijf. Het is een zaak die eerder (maart) op de rol stond van de politierechter, waar denk ik is besloten de kwestie voor te leggen aan de meervoudige strafkamer. De misdaad – inrijden met een auto op een andere auto – had plaats in oktober 2014.  Ik luister met een half oor. Een typische Oost-Groninger zaak die zich kenmerkt door menselijk gedoe. Er wordt een werkstraf geëist. Ik besluit er niets mee te doen. Niet alles hoeft in de krant en ik word gelukkig niet per stukje betaald.  Ik tik drie korte berichten voor de website naar aanleiding van de uitspraken, eentje is bestemd voor de Leeuwarder Courant.

Ondertussen komen een paar tweets voorbij van mensen die iets (ik denk alles) willen weten over dat cadeautje.Schermafbeelding 2016-07-11 om 14.39.17

14.45 uur

De vierde strafzaak. Verkrachting in Groningen, ook al gepleegd in oktober 2014.  De verdachte komt uit Schiedam. Hij is er niet. De dagvaarding is niet (minimaal) tien dagen voor de zitting aan de man uitgereikt. Dat moet wel. Het slachtoffer – dat lang heeft zitten te wachten – wilde een slachtofferverklaring afleggen. Zij en de medewerkster van slachtofferhulp komen voor niks. De zitting wordt twee minuten na aanvang gesloten. Het Openbaar Ministerie moet de verdachte nu opnieuw dagvaarden. Zoiets gaat maanden duren.

14.55 uur
Fraaie boel is het. De strafrechtmachine van Groningen komt weer eens krakend tot stilstand. De eerste zitting van de dag loopt in de soep omdat het Openbaar Ministerie de zaken niet goed heeft geregeld en de laatste zitting van de dag gaat de mist in omdat het Openbaar Ministerie de zaken niet goed heeft geregeld. Opgeteld is het een rechtbankdag van niks. Het is maar goed dat zittingszaal 14 geen operatiezaal is. Zou dat wel wel het geval zijn dan zou de ‘leegstand’ er volstrekt onacceptabel heten.

Schermafbeelding 2016-07-11 om 15.04.22

een lege zittingszaal 14 – waar de strafrechtmachine vroegtijdig en krakend tot stilstand is gekomen.

→ Op naar de redactie (cadeautje niet vergeten).

16.30 uur
Schermafbeelding 2016-07-11 om 16.29.26Het in elkaar zetten van een krantenpagina is een kwestie van kunst- en vliegwerk. Het moet precies passen. Verslaggevers willen altijd meer regels dan de paginacoördinatoren kunnen geven. De pest is; die coördinatoren zijn de baas. En daarna is er nog een eindredactie die het beter weet.

Mijn gevraagde regels voor de eetpiraat dreigen te worden teruggebracht tot 20 regeltjes. Ik protesteer. Kort maar een verhaal van een collega in. Dat laatste zeg ik niet, maar dat is wel de consequentie van mijn luid protest. Ik krijg mijn zin. Ik krijg een lange eenkolommer op de ‘stad’.

Daarna komt Bram, eindredacteur. Hij vindt twee inleidende zinnen in een stukje over hennepteelt te onduidelijk. Het moet anders, want zo snapt niemand het, zegt Bram.

Bram heeft gelijk. Eindredacteuren hebben altijd gelijk.

18.00 uur
Dinsdag is er qua straf geen rechtbank. Ik verzamel mijn informatie voor een te schrijven achtergrondverhaal over de strafbeschikking. Of ik het in 60 tot 70 regels kan houden? Nee. Ik wil graag 100, 120 regels. Minimaal. Het liefst nog meer, coördinator. Ik leg uit hoe ontzettend belangrijk een stevig verhaal is over de strafbeschikking. Coördinator kijkt ernstig en zegt: ‘Jaa ja.’ Of ik wel weet dat ik tijdens mijn vakantie weekeindedienst heb? Hoe ik dat denk op te lossen?

Ik wil naar huis.

20.25 uur
Cadeautje uitgepakt: een koffiemok.

Schermafbeelding 2016-07-11 om 20.18.15

 

 

 

 

 

 

 

>> deel 2

Academie voor de krantenlezer

 

Schermafbeelding 2016-04-20 om 23.50.18

 

De tijd dat de krant vrijwel uitsluitend het nieuws bracht van de vorige dag is voorbij.

Wij krantenmensen doen nog wel steeds ons best, maar we geven meer en meer toe dat de wereld die wij beschrijven aan het veranderen is.

 

Heel lang wisten we dat ook wel, maar  hadden we het niet in de gaten.
Ja, dat zoiets kan is wel heel raar.

Ik heb een hoofdredacteur gehad die op de redactie verkondigde dat wij meer moesten schrijven over onderwerpen waar de mensen die gingen koffiedrinken bij de V&D over spraken.

Het is daar nu heel stil.
En de krant leeft nog.

Een van de dingen die de krant – de krant waarvoor ik werk – nu doet is het organiseren van lezingen voor mensen die zijn geïnteresseerd in de wereld om ons heen. Al sinds jaar en dag is er de Medische Publieksacademie, een lezingenserie over de gezondheid en menselijke ongemakken. De krant doet dat samen met het Universitair Medische Centrum Groningen (UMCG), met het ziekenhuis dus. Dat is een groot succes.

Vorig jaar is de krant (Dagblad van het Noorden dus) begonnen met de Publieksacademie voor de Rechtspraak. De krant doet dat samen met de Rechtbank Noord-Nederland, het Openbaar Ministerie Noord-Nederland en de Rijksuniversiteit Groningen.

Woensdagavond was de vijfde aflevering.
Het thema: DNA in strafzaken.
De sprekers waren Ingrid Jullens, forensisch onderzoeker bij de Politie Noord-Nederland en Jeroen van Bruggen, strafrechter.
Er waren 350 geïnteresseerde bezoekers.
Meer mensen laat de zaal (in het fraaie Academiegebouw) helaas niet toe.
De belangstelling was evenwel veel groter.

De intentie is om tenminste zes lezingen per jaar te houden, steeds met twee deskundige sprekers.
Na de zomer, in september, gaan we verder.
Met meer en volle zalen.

Rob Zijlstra

Schermafbeelding 2016-04-20 om 23.05.30

Schermafbeelding 2016-04-21 om 07.09.29

krant van vandaag

 

Een rechtbankdag

auto

08.25 – krabben

gelkinge

08.40 – nieuwe ebbingestraat

Het is vandaag donderdag 25 februari 216, 08.55 uur.
Donderdag is voor mij al jaren een vaste rechtbankdag die meestal tot in de late avond voortduurt.
De eerste zitting begint over een paar minuten.
Ik weet niet wat de dag zal brengen.

Een verslag.

.

 

rechtbank

08.50 – rechtbankgebouw

09.03 uur Een pro formazitting. Geen inhoudelijke behandeling. Betreft de moord op de 43-jarige Mariyana Lenarova, een Bulgaarse prostituee die werkte in de Vishoek in Groningen. Zij werd op 8 januari 2013 vermoord.

Dat de zaak nog steeds niet is behandeld, is vrij bijzonder. Het ligt in dit geval niet, nu eens niet,  aan het Openbaar Ministerie, maar aan een bijzonder onderzoek waar de verdachte op eigen verzoek aan meedoet.

De voorzitter van de rechtbank meldt dat de zaak op 13 en 15 april wel zal worden behandeld.

09.30 uur Tweede zaak. Verdachte is met haar auto ingereden op de buurman. Ze voeren een slepende ruzie. Slachtoffer is wel boos, maar wilde nooit een strafzaak. De officier van justitie stelt voor om de strafzaak aan te houden om mediation mogelijk te maken. Als ze daarin slagen, dan willen wij wel niet-ontvankelijk zijn, zegt de officier van justitie. Dit is de eerste keer dat ik dit meemaak. De rechtbank gaat er in mee.

09.45 uur Volgende strafzaak die over een kwartiertje begint gaat over een verkrachting dan wel poging daartoe. Juridisch misschien wel een ingewikkelde. Prostituee zegt nee. Vervelende man die geen Nederlands spreekt (maar wel verstaat) luistert niet.

IMG_6322

09.25 – verzamelde pers

Schermafbeelding 2016-02-25 om 10.06.01

09.55 – tweet

09.55 uur  Ik zie dat mijn collega en twitterkampioen Saskia Belleman (Telegraaf) en collega Chris Klomp (AD) in de rechtbank in Amsterdam een beetje zitten te ruziën.  

 

10.10 uur De derde strafzaak. Vervelende man uit Zaire met tolk luistert naar de rechters die  verslag doen van zijn gebeurtenissen in de peeskamer. Zij wilde wel zoenen, maar niet tongen. Hij wel, want hij had betaald, vijftig euro. Verdachte zegt dat hij dronken was en zich niet zo heel veel meer kan herinneren. Mediation zit er in deze zaak niet in, denk ik. 

10.30 uur Terwijl de rechters de verdachte man blijven ondervragen over de vermeende poging tot verkrachting in de peeskamer, schrijf ik vanuit de zittingszaal een berichtje voor de website van Dagblad van het Noorden over de mediation-kwestie van de vorige zaak. Via Telegram verstuur ik het bericht naar de nieuwstafel, zoals wij dat noemen. Het bericht zal binnen een paar minuten op de website – dvhn.nl – staan (als het goed gaat, meestal wel).

Naast mij zit rechtbanktekenaar Annet Zuurveen. Ze maakt schetsen van de verdachte. Ik zal daar straks een fotootje van maken (als dat mag, meestal wel).

Schermafbeelding 2016-02-25 om 10.49.42

10.40 – bericht online

10.55 uur Rechters praten met verdachte over zijn toekomst en hoe hij die vorm denkt te geven. Man werkt hier en daar en volgt opleidingen en wil graag in de autobranche werken. En van zijn alcoholprobleem af. 

De officier van justitie zal zo een strafeis formuleren. Een werkstraf zou kunnen, maar een ontregelende celstraf ook.

Het verzoek is of de aanklager langzaam wil spreken in verband met het tolken. De officier van justitie: ‘Ik zal mijn best doen. Maar langzaam praten is geen kernkwaliteit van mij.’

Ik maak ondertussen een afweging: zijn de gebeurtenissen in de peeskamer, langer dan een half jaar geleden, een nieuwsbericht waard? Een klein berichtje? Niet alles wat zich in de rechtszaal afspeelt, is per definitie nieuws. Maar als de collega’s van RTV Noord het wel melden, kan ik dan als DvhN achterblijven?

IMG_6327

11.03 – schetsje van annet

11.15 uur De officier van justitie eist 18 maanden celstraf waarvan 6 maanden voorwaardelijk. Het in beslag genomen condoom moet worden verbeurd, zo luidt het voorstel aan de rechtbank. De uitspraak is over twee weken, op 10 maart.

11.33 uur Klein berichtje dan maar. De voorzitter meldt ondertussen dat de zitting wordt geschorst tot 13.00 uur. Dan worden uitspraken gedaan.

11.45 uur Per e-mail komen de strafzaken die volgende week op de rol staan binnen. Ik (wij van de pers) krijg die informatie – vertrouwelijk en onder embargo – van de rechtbank. Een snelle blik. Ontucht, poging moord, drugshandel in combinatie met diefstal, feitelijke aanranding, een culpose beschadiging, een verkeerszaak, poging diefstal en hennep. Zeg maar het gebruikelijke werk.  

Ondertussen rent collega Marjan Buring van het Algemeen Drents Persbureau (ADP) de perskamer in en uit. Waarom zij dat doet weet ik ook niet. Zij verzorgt het nieuws uit de rechtbank voor onder meer RTV Noord. Ik ga zo mijn redactie bellen voor overleg. Ik zal melden dat ze even na 13.00 uur een bericht kunnen verwachten over een zaak waarover ik vandaag al in de krant publiceerde: een ontnemingszaak in relatie tot hennep. De inzet is 1,1 miljoen euro. Ik verwacht niet dat de rechtbank dat bedrag zal toekennen.

Schermafbeelding 2016-02-25 om 11.16.30

een tweet van de wijkagent

12.15 uur Eten meenemen van huis behoort niet tot mijn kernkwaliteiten. Dus een broodje buiten de deur halen. Bij Goud Heerlijk, een BLT, met bacon uit Drenthe. De pers mag niet  in het restaurant (gewoon een kantine) van de rechtbank komen. En dat willen we ook helemaal niet. Daar kom je maar rechters tegen.

Ik zie dat het bericht over de poging tot verkrachting inmiddels op de website van de krant staat. 

12.33 uur Ik bel mijn chef want die wil weten wat hij kan verwachten voor de krant van morgen. Chefs willen dat, dat is hun werk. We spreken af dat ik een bericht maak over de ontnemingszaak en dan een ander bericht dan ik maak voor de website. Bericht wordt gepland voor pagina  3. Regel of zestig. Ook maak ik een apart krantenbericht over de mediation-kwestie, omdat dat iets nieuws is. Op welke pagina dat bericht zal belanden, weet ik niet. Ik claim zestig, zeventig regels. Het is zaak vroegtijdig berichten te melden dan wel ruimte te claimen. Doe je dat niet, dan loop je kans achter het net te vissen. Overigens is de deadline nog lang niet in zicht.

Ik ruik dat ADP-collega Karin Smalbil de perskamer binnenkomt. Ze heeft net buiten gerookt.

zit14

12.53 uur, lege zittingszaal 14, in afwachting van de uitspraken

 

Schermafbeelding 2016-02-25 om 13.38.43

13.25 – nestor boone

13.05 uur Het Openbaar Ministerie (OM) claimt 1,1 miljoen aan wederrechtelijk verkregen voordeel, misdaadgeld van vier veroordeelde mannen in hennep (darbuka-zaak). De rechtbank wijst 536.000 euro toe. Waarom weet ik niet. Dat staat in de vonnissen die ik nu moet gaan opvragen bij de afdeling voorlichting (meestal gaat dat goed). Ook is uitspraak gedaan in een zaak waarover ik eerder schreef en waar de slachtoffers niet zo blij mee waren (Liefdesverdriet misschien?). Ze keken ook een beetje boos en dat snap ik wel. Het OM had een celstraf geëist in deze nare stalkings- en lasterzaak.  Ik schreef dat ik mij afvroeg waarom celstraf vaak zo vanzelfsprekend is in de rechtszaal in plaats van een werkstraf.  Het werd ook een werkstraf. Hoop maar dat het OM dit aan de slachtoffers gaat uitleggen. De rechtbank zal dat niet doen.

13.25 uur  Ik tref Jan Boone, de nestor van de Nederlandse advocatuur, in de hal. Hoe gaat het? Hij doet zijn best. En verder? Hij zegt: ‘Al mijn verdachten zijn onschuldig.’ Als altijd.

13.35 uur Even lastig. Zit nu in zittingszaal 13. Twee zaken van belang op hetzelfde tijdstip. Man uit Hoogezand staat terecht omdat hij zijn 8 weken oude baby om het leven zou hebben gebracht (shaken baby). Trieste zaak. Het gaat om een regiezitting. Nog geen tijd gehad om een nieuwsstukje te tikken over die ontnemingszaak. Tussen 13.00 en 14.00 uur is het wel vaker hectisch. De advocaat, een confrère van Boone, wil nog getuigen horen.  Ik kijk naar de verdachte vader. Hij ontkent en zit vast. Op de tribune zitten twee rechercheurs, naast mij is misdaadverslaggever en collega Peter Steinfort van RTV Noord aangeschoven. Hij komt soms even buurten, maar alleen als er dodelijke slachtoffers vallen te betreuren.

In zittingszaal 14 is een naar ik begreep van de advocaat een ‘klein overvalletje’ gaande. Misschien moet ik maar verkassen. De ‘shaken baby’ levert nog geen nieuws op. Hoewel? De advocaat zegt nu dat de politie heeft geprobeerd cliënt  tot valse bekentenissen te dwingen. Dat zijn wel grote woorden. De officier van justitie werpt het verre van zich. De advocaten trekken te snelle conclusies, zegt ze.

IMG_6334

13.59 – ingang zittingszaal 14

14.01 uur Verkast. In zittingszaal 14 zitten twee verdachten, zo te horen zijn ze aan het ontkennen. Ze zouden, beweert het OM, op 31 december 2013 wiet en een laptop hebben gestolen uit een woning aan de Hortensialaan in Winschoten. Een oude zaak dus.

14.20 uur Nieuwsbericht over de ontnemingszaak getikt en doorgestuurd naar de nieuwtafel, terwijl ik met een half oor luister naar de nog steeds ontkennende verdachten van de vermeende woningoverval. Het bericht is bestemd voor de website. Ben wel wat laat (uur na de uitspraak), maar dat is even niet anders. Ik kijk snel op de site van RTV Noord, toch het toonbeeld van de snelle actualiteit. Ze hebben niks. Nu nog een kort nieuwsbericht maken over de stalking- en lasterzaak.

Schermafbeelding 2016-02-25 om 14.41.49

14.30 – online

 

14.40 uur Verdachte zegt tegen rechters dat hij rechters meestal niet vertrouwt. Te vaak heeft hij meegemaakt dat mensen onschuldig zijn veroordeeld. Hij is een beetje een praatjesmaker, als ik dat zo hoor. Hij zegt ook – ‘gezien mijn achtergrond’ – dat het hem heeft verrast hoeveel geld en tijd justitie in hem investeert, duizenden euro’s. Man zit in een penitentiair programma en brengt maaltijden rond voor ouderen. Rechter: ‘Als vrijwilliger?’ Verdachte kijkt naar zijn advocaat en vraagt: ‘Doe ik het vrijwillig?’

Ik zie dat de opgevraagde vonnissen inmiddels binnen zijn. De rechtszaak die ik maar half volg, kabbelt voort. Eigenlijk is het een zaak van niks, te oud ook om nog actueel te worden. Mijn zelfgecreëerde probleem is dat ik vind dat ik als rechtbankverslaggever de hele strafzaak moet uitzitten. We zijn nog wel even bezig. Kop koffie dan maar even, als een tussendoortje.

IMG_6338

15.26 uur – geen koffie

15.25 uur Ik verlaat de rechtszaal stilletjes en stel vast dat de alle koffieautomaten (2) het niet doen. ’t Is Douwe Egberts, die bakt er niet veel van. Te drinken is het sowieso niet, maar helemaal niks is ook niks.  Als ik onverrichter zake terugkeer in de rechtszaal, is net besloten tot een korte pauze.

15.35 uur Zo klein was dit overvalletje niet, zegt de officier van justitie. Zij spreekt van een ernstig feit waarbij een bewoner in zijn slaap is overvallen. Ze noemt de richtlijn van het OM voor een woningoverval: 3 jaar. Nachtelijke uren en medeplegen zijn strafverzwarend. Artikel 63 is wel van toepassing, wat de hoogte van de strafeis weer naar beneden brengt. De eisen: 22 en 24 maanden. De advocaten kunnen los.

IMG_6339

15.40 – zonder bode komt gansch het raderwerk stil te staan

15.40 uur Ik informeer tussen de bedrijven door hoe het loopt in zittingszaal 13. Gelukkig bestaan er bodes. Voor wie ook rechtbankverslaggever wil worden: aan de bodes heb je het meest. Binnen de strafrechtspraak werken ontelbare voorlichters en woordvoerders en wat al niet meer, maar zij allen kunnen niet tippen aan de service die bodes te bieden hebben.

In ’13’ is alles rustig, alleen nog een tulletje.

De advocaten pleiten nu. In mijn e-mailbox rollen de zittingslijsten privaatrecht week 9 binnen. Het gaat om de aangevraagde korte gedingen. Ontruimingen en vorderingen (loon en wedertewerkstelling). De advocaat zegt dat zijn cliënt goed bezig is en dat 22 maanden celstraf  niet opportuun is. Er komt een e-mail binnen met de eerste planning van de krant van morgen. De ontnemingskwestie komt op de 3 te staan, ik moet concurreren met windmolens langs de grens en de personeelsacties van TSN  op de Grote Markt in Groningen. Mediation gaat ‘naar binnen’, naar de Gro4. Zo zeggen we dat op de krant.

16.15 uur De ontkennende verdachte zegt in zijn laatste woord dat hij de officier van justitie die 24 maanden tegen hem eist wel snapt. Zegt: ‘Als je met criminelen omgaat moet je ook de neveneffecten accepteren.’ De tweede verdachte: ‘Ik wil naar school.’

IMG_6341

16.22 – perskamer

16.18 uur De voorzitter sluit de zitting in zittingszaal 14. Voor vandaag. Buiten de op gang vraagt de verdachte wat ik verwacht, qua straf. Niet best, zeg ik. Ik ga afsluiten in de perskamer, ga nadenken over eten en ga vervolgens naar de redactie, voor deel 2 van deze rechtbankdag.

17.10 uur Gearriveerd op de redactie. Ik moet twee verhalen maken voor de vrijdagkrant: de ontneming en de mediation. Daarna wacht de vaste donderdagklus: het schrijven van mijn rechtbankcolumn voor de krant van zaterdag. De deadline voor deze column is vrijdagochtend vroeg, dus het verhaal moet vanavond worden geschreven. Het is altijd zoeken naar en denken over een onderwerp, een zoek- en denktocht die al op maandag begint. En maandagochtend was het direct raak. Ik was getuige van een van de meest bizarre strafzaken die ik in Zittingszaal 14 bijwoonde. De vraag is hoe expliciet ik het opschrijf. Misschien moet dat wel de vraag zijn. Hoe expliciet wil of moet je als  rechtbankverslaggever zijn?

IMG_6344

17.15 – mijn werkplek op de redactie van dvhn

 

Schermafbeelding 2016-02-25 om 18.09.07

18.10 – krantenbericht voor morgen

18.10 uur Het mediation-bericht is gemaakt. Het woord ‘slachtoffer’ past net niet in de kop. Ik vraag de eindredacteur dit op te lossen. Hij kan een beetje smokkelen met de grootte van de letter. Ik ga er vanuit dat dit goed komt (meestal wel). Ik bel nog wel even met de advocaat om te vragen of die mevrouw wel echt 63 jaar is. Dat is ze. Ze zag eruit als haar dochter. Vandaar. Ik wil geen ruzie. Het bericht over de ontneming moet ineens een stuk korter. De druk op de pagina’s neemt toe. Dat leidt soms wel tot  (collegiale) ruzies.

18.50 uur Het rechtbankwerk voor de krant van morgen is nu klaar. Sinds de drukpers van de krant is opgedoekt – wij worden gedrukt in Leeuwarden – is er in het krantengebouw geen eten meer verkrijgbaar. Er zijn alleen een paar snackautomaten vol Marsen met daarin stukje plastic. Die zijn niet lekker. Dus eten halen en dan aan de slag met de column.

19.46 uur Schrijven.

IMG_6345

21.20 – eindredactie legt de laatste hand aan de vrijdagkranten

21.10 uur Ik ben halverwege. Werktitel van mijn column is: ‘het moet niet gekker’. Misschien dat ik daar halverwege ‘niet gekker’ van maak. De redactie wordt ondertussen leger en leger, hier een daar zit nog een verslaggever (Arnoud Bodde) te tikken, op de sport is het altijd wat rumoerig, sportverslaggever Peter Hansen komt langs met een schaaltje  Groninger worst.

Druk is het wel in de hoek van de eindredactie. Daar worden nu de vrijdagkranten (Dagblad van het Noorden en Leeuwarder Courant) in elkaar gezet. Zo te zien is daar alles onder controle. Aan de andere kant van de redactie (niet aan het eind, maar aan het begin) zal straks ongetwijfeld collega Jacques d’Ancona opduiken. Hij is net als Jan Boone nestor. En nu verder schrijven.

23.00 uur Column is geschreven. Richting huis. D’Ancona niet meer gezien.

Schermafbeelding 2016-02-26 om 00.01.23

23.40 – de krant

23.25 uur Veilig thuis, waar inmiddels het nieuws is doorgedrongen dat er een aardbeving is geweest nabij Hoogezand. Daar zullen ze op de redactie, zo kort voor de deadline, niet blij mee zijn. Misschien sneuvelt mijn ontnemingsverhaaltje nu helemaal.

Ik sluit dit nu  af. Want wat doet een journalist aan het einde van een lange dag? Die gaat ter ontspanning nog even op papier de avondkrant lezen.

Dit was de dag.

Rob Zijlstra

Misdaadmythe

We geloven maar al te graag
dat de politie vooral bezig is
met het bestrijden van de misdaad
En dat is niet zo

Schermafbeelding 2016-01-02 om 18.18.38
Jaren achtereen riep de politie tijdens het bestrijden van de misdaad: meten is weten.
Meet hoeveel dieven er zijn en dan weet je exact hoeveel je er moet oppakken.
Politiechefs presenteerden maandrapportages (marap’s) aan burgemeester, wethouders en controlerende gemeenteraadsleden.
Gewichtige rapporten waarin per misdrijf de stand van zaken werd beschreven: hoeveel woninginbraken er vorige maand waren gepleegd, hoeveel inbraken er de komende maand gepleegd zouden worden en hoe een en ander zich verhield tot de begrote aantallen inbraken in beleidsplannen.

Die brij aan cijfers kwam samen in politiejaarverslagen.
Wij van de media berichtten op basis van die verslagen dat de misdaad was gestegen, was gedaald en met hoeveel procent het dus steeds veiliger of steeds onveiliger nu weer was geworden.

De helft van de mensen weet dat dat onzin is.
De andere helft komt daar nog wel achter.

Toen ik begon als rechtbankverslaggever was ‘meten is weten’ nog heel gangbaar.
Dus ook ik ging meten in de volle overtuiging dat zoiets zou helpen om te begrijpen.

De cijfers (mijn cijfers) beslaan een periode van elf jaar en hebben betrekking op bijna 4.000 strafzaken die dienden voor de meervoudige strafkamer, de strafkamer die is bedoeld voor het serieuzere misdaadwerk.
Ik kan bijvoorbeeld zo zien welke rechter wie van waar en wanneer heeft gestraft en waarvoor. Hoeveel studenten en onderwijzers kinderporno verzamelden.

Mijn cijfers van het afgelopen jaar laten zien dat de meervoudige strafkamer van de rechtbank in Groningen uitspraak deed in 290 zaken.
Bij elke zaak hoort één verdachte.
Van die 290 verdachten (21 vrouwen) in de leeftijd van 18 tot en met 77 jaar werden er 32 vrijgesproken.
Over meerdere jaren: het aantal vrijspraken neemt toe.
Wat echter te denken geeft: 80 van de 290 zaken die in 2015 werden behandeld, waren misdaden van 2013 en van nog ouder.

Verreweg de meeste verdachten hadden de Nederlandse nationaliteit: 204.
De overige 86 vertegenwoordigen 30 nationaliteiten.
Dit aantal is door de jaren heen stabiel.

Noord-Groningen leverde van de 290 misdaadkwesties slechts 9, nog altijd eentje meer dan het Westerkwartier.
Het Eemsmondgebied was goed voor 18 zaken, Oost-Groningen 67, de stad Groningen (inclusief Haren) 140.
Drenthe leverde 31 strafzaken aan ‘Groningen’, Friesland net 3.
De rest betreft misdrijven die geen specifieke locatie kenden.
Dat Groningen zo veel ‘Drenthe’ doet is overigens nieuw.

De meeste zaken hadden betrekking op diefstal, gevolgd door zaken waarbij geweld de boventoon voerde.
Er zijn ook diefstallen met geweld.
Diefstal al dan niet gepaard gaande met geweld zijn samen goed voor 160 van de 290 zaken.
Hoog in Groningen, maar ook Drenthe – zoals alle jaren – scoren zedenzaken: ontucht met minderjarigen, bezit van kinderporno, aanranding en verkrachting.
Opgeteld 66 zaken (waarvan 11 moeten worden toegeschreven aan Drenten).

Waren de straffen wel streng?
In 182 strafzaken werden door de rechters lagere straffen opgelegd dan door de officieren van justitie geëist.
Er werd 80 keer conform de eis gestraft en 28 maal vonden de rechters de strafeisen te laag en rolden er een hogere straffen uit.
Al met al resulteerde dit in ruim 190 jaren onvoorwaardelijke gevangenisstraffen en bijna 13.000 uren aan onbetaalde arbeidsuren (werkstraffen).

Maar was het wel streng genoeg?
Dat zal moeten blijken.
Gaat geen veroordeelde dit jaar opnieuw de fout in, dan is 2015 qua straf een bijzonder goed jaar geweest.

Wat zeggen nou al die cijfers?
Dat je moet oppassen.
Ineens veel meer zedenzaken in de rechtszaal betekent niet dat er plots meer zedendelicten op kinderkamers worden gepleegd.
Inbrekers waren schaars het afgelopen jaar in de rechtszaal, hoewel er volop wordt ingebroken.
En mensenhandel krijgt extra aandacht (want een speerpunt), maar die extra aandacht leverde in 2015 slechts 5 rechtszaken op (in 2014: 7).
De cijfers laten wel zien wat al eerder was opgevallen: de rechtbank behandelde in 2015 (en ook in 2014) veel minder strafzaken dan daarvoor en er werden relatief veel oude misdaden berecht.

Met cijfers kun je ook goochelen.
De meervoudige strafkamer van de rechtbank in Groningen beoordeelde afgelopen jaar dus 290 verdachten, sprak er 32 vrij en veroordeelde 258 volwassenen tot een straf.
Dat is – de zaterdag en zondag niet meegerekend – één boef per dag.
En dat terwijl er dagelijks 580.000 Groningers zijn.

Ga je het zo bekijken, dan kun je de stelling betrekken dat het helemaal geen zin heeft dat er dagelijks ook nog eens honderden politie-agenten in dienst zijn.
Want wat doen die dan eigenlijk?

Ik denk, wat politieprofessor Bob Hoogenboom zegt.

Deze hoogleraar politiestudies en veiligheidsvraagstukken publiceert regelmatig over de politie.
Hij schreef het afgelopen jaar bijvoorbeeld dat de politie om de gestelde doelen te halen achter makkelijke zaken aanholt.
Dat leidt wel tot meer strafdossiers maar door dat gehol zijn die dossiers onder de maat en die leiden tot niets.
De politie wordt op papier productiever, maar in de rechtszalen zijn minder strafzaken. Hoogenboom: ‘Hou op met die cijfers.’

Ons probleem is, beweert de professor, dat we geloven in een mythe.
We geloven maar al te graag dat de politie vooral bezig is met het bestrijden van de misdaad.
En dat is niet zo.
Hooguit tien procent van de tijd is de politie bezig met misdaadbestrijding.
De overige tijd en energie gaat op aan hulpverlening aan mensen die in de war zijn, aan burenruzies, aan bijstand bij vechtscheidingen en verkeersongelukken, aan het simpelweg aanwezig zijn: bij voetbalwedstrijden, bij demonstraties, in uitgaansgebieden, surveilleren in de wijken en dorpen.
Hiermee heeft de politie, zegt Bob Hoogenboom, een ongelooflijk belangrijke symbolische functie.

Dat de politie rechtstreeks in verband wordt gebracht met dalende en stijgende criminaliteit, is ook de schuld van de media.
Wij van de pers houden het beeld van de politie als crime fighter levend, zo de populaire politieseries dat op de televisie en andere beeldschermen doen.
Ook de politiek van veiligheid en justitie doen ons in deze fabel geloven en de politie zelf spreekt het niet tegen.

Dit was 2015.

Komende week staan de eerste strafzaken van 2016 op de rol van de meervoudige strafkamer.
Als een van de eersten moet er een man terechtstaan omdat hij wordt verdacht van diefstallen in Winschoten.
Dat deed hij in 2013 ook al eens en in de voorbije elf jaar waren er nog 29 mannen die terechtstonden omdat ze in Winschoten diefstallen hadden gepleegd.
Zij kregen gevangenisstraffen van 22 dagen tot 3 jaar opgelegd.

Dat zegt dus niets en al helemaal niets over Winschoten.
Maar u weet het alvast.

Rob Zijlstra
dit verhaal is ook gepubliceerd in dagblad van het noorden, zaterdag 2 januari ’16

→ de Veiligheidsmythe [bart de koning] met dank aan erik
→ Bob Hoogenboom: de politiecolumn
→ een deel van mijn ‘meten en weten’: opgelegde straffen
→ 2 tot de 57885161ste macht – 1 is het grootste bekende priemgetal [hou op]

Het logeerbed

Schermafbeelding 2015-10-01 om 21.08.30

dvhn, pagina 18

Een vliegtuig dat opstijgt, is en blijft een wonderlijke gebeurtenis, maar het is al lang geen nieuws meer.
Stort datzelfde vliegtuig uren later neer, waar ook, dan is dat wel nieuws, hoe groot hangt af van het aantal inzittenden, nationaliteiten en natuurlijk de plek van de ramp.

Nieuws heeft vooral ook met afstand te maken.
Nieuws is vaak maar raar.
Wanneer u zich fataal verslikt in een graatje, dan haalt dat niet de voorpagina van de krant van morgen.
Dat wordt anders wanneer de betreurde de verkoper van de vis is.

De verdronken zwemleraar, een horlogemaker die te laat komt, de scheidende trouwambtenaar, kale kapper, rijdende rechter, een wanhopig filosoof.
Een valse noot en het is nieuws.

Piet z’n huwelijk dreigde op de klippen te lopen en daar zat hij vreselijk mee.
Hij had het verteld aan een goede collega met wie hij er tenminste over kon praten, niet alleen na het werk, maar ook tijdens de diensten die ze samen draaiden.
Jannie snapte het tenminste want ze luisterde goed.
Het was dan ook helemaal niet raar dat Jannie hem uitnodigde voor het verjaardagsfeestje bij haar thuis.
Hij mocht ook blijven slapen, dan kon hij een borreltje drinken, wel zo gezellig.

Hetty vond het best.
Hetty is de vrouw van Jannie en andersom.

Er waren die avond nog een paar vriendinnen geweest en er was bier gedronken en wijn.
Toen het feest was afgelopen waren ze niet lam geweest, maar wel flink een beetje teut.
Lachen ook.
Piet zou in het logeerbed slapen.
Toen ze zich klaarmaakten voor de nacht troffen ze elkaar in de krappe badkamer.
Om er nog even te plassen, om de make-up weg te vegen, tanden te poetsen, om er bloot slaapshirts aan te trekken.
Piet tegen de rechters: ‘Meer is er daar in de badkamer niet gebeurd.’

Het licht ging uit en werd het duister en donker

De volgende dag gingen Piet en Jannie volgens het rooster samen aan het werk.
Het eerste wat ze samen deden was een ontbijtje scoren bij de McDonald’s.
Deden ze vaker samen.
Piet was toen een beetje emotioneel geweest.
Alsof er iets was gebeurd.

Zelf zei hij dat het was vanwege dat klotenhuwelijk met zijn vrouw van wie hij hield.
En vanwege ook de kinderen, wat deed hij ze aan?
Kom op Piet, troostte Jannie.

Daarna gingen maanden voorbij, juni werd herfst.
Jannie was, merkte hij wel, gaandeweg afstandelijker geworden.
Toen het oktober was, deed ze aangifte en lag er ineens een heel ander verhaal op tafel.
Jannie beweerde dat Piet haar had aangerand.
Hij had dat gedaan die avond in de badkamer, toen ze daar gedrieën de nacht stonden voor te bereiden

Piet had, vertelde Jannie bij de politie, ineens aan haar blote boxershort getrokken.
Ze had zijn vingers op haar schaambeen gevoeld.
Ze had geroepen: ‘Dit kun je vergeten Piet’.
Toen waren ze gaan slapen.
Tenminste, dat dacht Jannie.
Terwijl Jannie sliep, beleefde Piet stiekeme seks met Hetty.
Dus met de vrouw van Jannie.

Een lang verhaal.
Een kort verhaal.

Toen Jannie in de herfst hoorde over dat van Piet en Hetty deed ze aangifte.
En Hetty?
Hetty toonde zich solidair met haar vrouw.
Zij zei na maanden stellig: ‘Piet heeft mij die nacht verkracht.’

Piet werd per direct door zijn werkgever geschorst.
Jannie en Hetty waren door aangifte te doen ineens slachtoffers geworden.
De officieren van justitie wikten en wogen.
De uitkomst: We seponeren Piet. Er wordt van alles gezegd, maar er is geen bewijs.

Hetty legt zich daar bij neer.
Jannie niet.
Jannie dient een klacht in – artikel 12 – en het gerechtshof oordeelt dat er een strafzaak moet komen.
En zo kan het gebeuren dat de rechtbank in Groningen zich in september 2015 moet buigen over een verjaardagsfeestje in juni 2013.

De officier van justitie spreekt van een precaire zaak.
De officier van justitie zegt over die toestand in de badkamer dat hij wel wil aannemen dat er tanden werden gepoetst en slaapshirts werden aangetrokken, maar dat hij in alle redelijkheid niet kan bewijzen dat de hand in de onderbroek is gegaan.
Hij eist vrijspraak.
En daarmee is ook de vordering van 500 euro die Jannie indiende wat de aanklager betreft van de baan.

Zo ging het er aan toe in de rechtszaal.
Is dit nou nieuws?
Overleg met de redactie.
Redactie neigt naar niet.
Ik zeg dat het vermeende slachtoffer politieagente is.
En de verdachte politieagent.
De redactie: Oei, dat is wel relevant, dan is het wel nieuws.

De volgende dag staat er een stukje in de krant, op pagina 18.
Met het oog op de geëiste vrijspraak doen we dat ten aanzien van de verdachte die in een klein en onwetend dorp woont, ietwat terughoudend.

Rob Zijlstra

uitspraak op 9 oktober

De naam

het recht om te weten
het recht om te vergeten

Kan iemand eisen dat zijn of haar naam wordt verwijderd van het internet?
Dat kan.
Eisen kan altijd.

Er is een man die deze eis heeft ingediend bij de rechtbank in Groningen.
Hij eist dat zijn naam onverwijld wordt verwijderd uit een artikel dat gaat over het verwijderen van namen uit de zoekmachines van Google.
De man had Google verzocht dit te doen.
Op ongelukkige wijze kwam dit verzoek met naam een toenaam op het internet te staan.

De eiser is niet zomaar een man.
In 2015 2005 bracht hij zijn partner Simone van Kleeff in Barendrecht om het leven.
De man werd voor deze misdaad veroordeeld tot 12 jaar celstraf en tbs met dwangverpleging.
Hij verblijft momenteel in de Van Mesdagkliniek in Groningen.

Wat hij heeft gedaan vindt hij vreselijk, maar hij moet wel verder met zijn leven.
En dat lukt niet wanneer zijn naam – bijvoorbeeld via Google – gekoppeld blijft aan die nare geschiedenis.

Deze week diende voor de Groninger rechtbank een kort geding dat hij heeft aangespannen tegen de Federatie Nabestaanden Geweldslachtoffers (FNG).
Het gewraakte artikel staat op de site van de federatie.
De federatie wil het recht behouden om de namen van moordenaars van hun dierbaren te blijven herinneren.

De man vindt dat de koppeling tussen hem en de moord ongeoorloofd is.
Er is sprake, vindt hij, van ongeoorloofde eigenrichting.
Het vermelden van zijn naam is niet proportioneel en het dient geen doel.
Ook geen artistiek of journalistiek doel.
Oftewel: de streep er door.

Geen denken aan, zegt de tegenpartij die wordt bijgestaan door slachtofferadvocaat Richard Korver.
Volgens Korver is er een recht om te vergeten, maar ook een recht om te weten.
Alles afwegende dient dat laatste te prevaleren.

Immers – nog steeds Korver – heeft de maatschappij het recht te weten wat voor vlees zij in de kuip heeft, hebben de kinderen van Simone van Kleeff het recht te vinden over hun vader wat ze willen en ook de toekomstige partners en vrienden van de moordenaar hebben het recht te weten met wie ze te maken hebben.
Richard Korver: ‘Meneer probeert de sporen van zijn daad achteraf te verdoezelen.’

Of dit laatste mogelijk is, is overigens maar zeer de vraag.
Naar aanleiding van het kort geding hebben diverse websites zijn volledige naam gepubliceerd.

De kortgedingrechter doet op vrijdag 1 mei uitspraak.

Rob Zijlstra

update – 1 mei 2015 – uitspraak
De rechter heeft gewikt en gewogen en stelt dat het belang van de vrijheid van meningsuiting zwaarder moet wegen dan het belang van bescherming van de privacy. In dit geval: de nabestaanden winnen het van de moordenaar.

Schermafbeelding 2015-05-01 om 11.08.00

klik op afbeelding

Schermafbeelding 2015-04-16 om 10.55.58