TBS: minder krampachtigheid graag

o p i n i e

 

Schermafbeelding 2014-06-27 om 00.38.01De criminaliteit neemt al jaren gestaag af en een goed functionerend TBS-systeem levert een wezenlijke bijdrage aan veiligheid.
Een overeenkomst tussen de daling van de misdaad en een functionerend TBS-systeem is dat maar weinig mensen het willen geloven.
Liever zien we (kennelijk) meer misdaad en als het even kan, moeten die lelijke daden worden gepleegd door TBS’ers op verlof.
Dat past beter omdat ons beeld soms wat scheef staat.

De gezamenlijke TBS-klinieken hebben nu het voornemen gelanceerd om de duur van de TBS-behandeling te verkorten door soepeler om te gaan met het verlenen van verloven.
Daar worden vast mensen heel onrustig van.
Maar het is een goede zaak.

Op grond van oneigenlijke argumenten – niet in de laatste plaats gevoed door een paar trieste incidenten met TBS’ers op verlof – is de forensische psychiatrie (wat TBS is) in het verdomhoekje terechtgekomen.
Het imago is beroerd en niet alleen aan de borreltafel.
Ook onder officieren van justitie en strafrechters is de maatregel niet heel populair.
In Groningen wordt de dwangverpleging drie tot vier keer per jaar opgelegd.
Dat is wel eens anders geweest.

Maar ook de TBS-sector zelf was in een kramp geschoten.
Harry Beintema, directeur behandelzaken van de Van Mesdagkliniek in Groningen, beaamt dat.
Hij zegt: ‘Niemand wilde meer de laatste beoordelaar zijn als het ging om het verlenen van verlof. De angst dat het toch mis zou gaan was te groot. De druk vanuit de samenleving werd gevoeld. Hierdoor bleven TBS’ers onnodig lang binnen.’

Het gevolg: in tien jaar tijd steeg de gemiddelde behandelduur van een TBS’er van vijf tot zes jaar naar tien tot elf jaar.
Beintema: ‘En de politiek vond dat niet erg. Als er maar niets gebeurde.’

Binnen de TBS-sector is er de overtuiging dat door soepeler om te gaan met het verlenen van verloven, de behandelduur uiteindelijk korter wordt.
Een gemiddelde duur van acht jaar is nu het streven.
Dat moet het vertrouwen in het systeem doen toenemen.
En iets minder peperduur maken.

Maar niet alleen daarom.
Minder TBS betekent in de praktijk dat meer mensen met ernstige psychische stoornissen – en die mensen bestaan echt – in de gevangenis belanden en vervolgens zonder behandeling op vrije voeten komen.
Zo iemand wil je ’s avonds liever niet tegenkomen.

Het voornemen is dat iemand die de TBS-maatregel krijgt opgelegd, binnen twee jaar na de opname onder begeleiding op verlof mag.
Binnen vier jaar kan een onbegeleid verlof worden toegekend.
Binnen zes jaar zou de TBS’er onder begeleiding, maar buiten de kliniek moeten gaan wonen, binnen acht jaar volgt dan het ‘echte’ proefverlof.
TBS’ers die te boek staan als ‘te gevaarlijk’ krijgen niks.
Dat was al zo en dat moet ook zo blijven.

De TBS-klinieken hebben het gelijk aan hun kant, maar het blijft een lastige boodschap.
Het is ook daarom te hopen dat andere partijen – de politiek voorop – in navolging van de sector zelf het lef hebben minder krampachtig te zijn.
De borreltafel volgt daarna wel.

Rob Zijlstra

dit artikel stond donderdag 26 juni ook in Dagblad van het Noorden en op vrijdag 27 juni in de Leeuwarder Courant

.

nieuwsbericht tbs

dagblad van het noorden, woensdag

 

 

 

Van Mesdag – porno

foto: marcel jurian de jong /dvhn

In de rechtszaal oordeelt de bovenwereld over de onderwereld.

In die onderwereld gebeurt van alles.
Een deel van de onderwereld, een klein deel weliswaar, staat onder redelijke controle van boven.
Dat is het deel dat zich afspeelt in de huizen van bewaring, in de gevangenissen en in tbs-klinieken.
Maar ook daar gebeurt onder toezicht van alles en nog wat, ook wat niet de bedoeling is.

In de Grittenborgh in Hoogeveen staat (of stond) in die lange gang een vitrinekast.
Keek je door het glas dan kon je zien hoe van oud brood en druivensap alcohol werd gemaakt.
Want natuurlijk is er alcohol in het ingesloten deel van de onderwereld.

Zoals er nog meer drugs binnen zijn.
Verdachten zeggen dat tijdens rechtszaken regelmatig tegen rechters.
Wat je buiten kunt kopen, is binnen te krijgen, net zo gemakkelijk.
Soms zeggen verdachten dat ze overplaatsing hebben aangevraagd naar de drugsvrije afdeling, waarmee ze dan maar willen zeggen dat ze goed bezig zijn.

In het oude, inmiddels afgebroken huis van bewaring in Groningen, aan de Hereweg, hing jarenlang een bordje aan de muur met de tekst dat wie drugs naar binnen smokkelde, onmiddellijk uit de gevangenis zal worden verwijderd.
Er is geen ander land ter wereld waar bordjes met dat soort teksten in gevangenissen hebben gehangen.

In de Van Mesdagkliniek wordt in porno gehandeld.

Donderdag stonden vier bewoners van de Van Mesdag terecht in zittingszaal 14 op verdenking kinderporno in bezit te hebben gehad.
Een van hen vertelde dat 97 procent van alle tbs’ers in de kliniek porno bezit.
Soms mag dat ook.
Het mag wel als het past in het behandelplan zoals de bovenwereld dat heeft opgesteld.

Maar kinderporno mag – net als buiten – nooit en te nimmer.
Het is strafbaar en wie wordt betrapt riskeert gevangenisstraf.
Veel verdachten – dat zeggen ze dan – downloaden op het internet kinderporno uit nieuwsgierigheid.
Voor wie niet nieuwsgierig is, maar het wel wil weten: kinderporno is wat u niet voor mogelijk wilt houden.

In de Van Mesdag doken filmpjes op met grote, akelige mannen met bivakmutsen op en kleine, blote meisjes van 3, 4, 8 en 10 jaar.

Er circuleerden in het patiëntencircuit verhalen dat er wapens in de kliniek waren. Dat vonden ze boven toch wat al te gortig en dus kwam er in januari vorig jaar een grote actie.
Alles werd doorzocht en dat leverde behalve drugs dus kinderporno op, heel nare filmpjes op dvd’s en op cd-roms.
Vier maanden later – soms duren dingen even – werden allerlei mensen door rechercheurs ondervraagd en daarbij vielen ook namen: Karel, Jos, Peter en Mark.

Niet toevallig pedoseksuele zedenpatiënten van wie er twee al eens eerder waren veroordeeld wegens het in bezit hebben van kinderporno.

Mark zou de initiator zijn, de handelaar, want hij had een computer met brander in zijn kamer.
Maar Mark zei dat het Jos en Karel waren.
Karel zei dat iedereen hem een oor wil aannaaien, dat altijd leugens over hem worden verteld. Dat het allemaal kletskoek is.
Karel had wel porno, 35 volle dvd’s verstopt onder de koelkast, maar met gewone porno.

Jos vertelde dat hij een gebrande cd had gekocht (15 euro) van Mark in de veronderstelling dat er muziek op stond.
Was dus niet zo, maar wist hij veel.
Zijn oude dvd-speler had het schijfje niet gemoeten.
Hij had dus ook niks gezien.
Komt bij dat Jos net zo opgewonden raakt van meisjes als van bakstenen.
Hij wil alleen piepkleine jongetjes.

Peter had als enige signalen opgevangen dat een controle op handen was en had zijn twee dvd’tjes door midden gebroken en in de prullenbak gegooid.
Weg bewijs.
Maar daarna vertelde hij wel wat er op de twee schijfjes had gestaan.
Tegen de rechters: ‘Want je moet eerlijk zijn.’

Officier van justitie Marcel Wolters – een tbs-specialist – stak vier keer hetzelfde verhaal af.
Dat kinderporno niet mag, niet in de onder- en bovenwereld, maar helemaal niet in een gevoelige omgeving van een tbs-kliniek.
Dat hij normaal gesproken, op basis van landelijke richtlijnen, gevangenisstraffen zou moeten eisen, maar dat dat in deze bijzondere gevallen averechts zal uitpakken.
Een tbs’er die in de gevangenis zit, wordt niet behandeld en daar schiet niemand iets mee op.
De wet staat toe dat een tbs’er zijn gevangenisstraf mag uitzitten in de kliniek.
Maar daar merkt dan niemand iets van.
Een werkstraf kan sowieso niet.

Rest, nog steeds Wolters, een aanslag op de portemonnee, maar dan wel naar draagkracht.
Anders is het niet eerlijk, zei de officier namens de bovenwereld.

Karel heeft eigen vermogen, Peter en Mark hebben een spaarpotje met geld voor later. Zij hoorden een boete van 2000 euro eisen.
Jos heeft niks (meer) en krijgt per maand 60 euro zakgeld.
Bij hem volstaat een eis van 200 euro.

Daarnaast werden vier maanden voorwaardelijke celstraf geëist die gaan tellen zodra ze tbs’er af zijn.
Dat kan voor Karel, Jos en Mark nog jaren duren.
Peter, met 50 jaar de oudste van het stel, zal waarschijnlijk altijd tbs’er blijven.
In potentie is hij longstayer.

Over een kleine twee weken zal de bovenwereld – hoewel daar ook van alles aan de hand is – oordelen.

Rob Zijlstra

.

UPDATE – 11 maart 2010 – uitspraken
De rechtbank heeft drie van de vier verdachte tbs’ers veroordeeld tot boetes van 750 euro wegens het in bezit hebben van kinderporno. Alleen Peter (‘ want je moet eerlijk zijn’) werd vrijgesproken. Hij kan wel zeggen dat er kinderporno op de twee door midden gebroken schijfjes stond, maar zijn bekentenis wordt door niks en niemand ondersteund. En dan is er te weinig voor een veroordeling.

De rechtbank hekelde de Van Mesdagkliniek omdat de kliniek kennelijk niet in staat is te voorkomen dat er kinderporno aanwezig is.

HET VONNIS (een van de vier)